فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

 استفاده از رهیافت امرژی در ارزیابی پایداری نظام‌های کشاورزی، منجر به اعمال مدیریت صحیح در راستای افزایش پایداریِ تولید در این نظام‌ها است. در تحقیق حاضر، دو نظام تولید پسته در استان قم تحت آبیاری غرقابی و آبیاری بارانی با استفاده از روش امرژی بررسی شدند. نتایج نشان داد که ورودی امرژی کل برای نظام آبیاری غرقابی و بارانی به‌‌ترتیب 1016 × 4/05 و 1016 × 2/72 ام‎‌ژول خورشیدی در هکتار در سال بود. بر خلاف نظام آبیاری غرقابی، در نظام آبیاری بارانی وابستگی به جریان‎های خریداری شده امرژی بیشتر از جریان‎های محیطی امرژی بود. بیشترین سهم از ورودی امرژی کل در نظام آبیاری غرقابی مربوط به مصرف آب زیرزمینی با سهم 27/0 درصدی و در نظام آبیاری بارانی مربوط به کودهای آلی با سهم 26/14 درصدی بود. در نظام آبیاری غرقابی و بارانی به‌ترتیب، ضریب تبدیل ۱۰5 × 9/05 و ۱۰5 × 5/46 ام‎ژول خورشیدی بر ژول، تجدیدپذیری امرژی 2/43 و 3/45 درصد، نسبت عملکرد امرژی 2/157 و 1/571، نسبت سرمایه‌گذاری امرژی 0/86 و 1/75، نسبت بارگذاری محیطی 62/67 و 41/74 و شاخص پایداری امرژی 0/034 و 0/038 بود. علی‎رغم سهم بالاتر جریان‎های محیطی نسبت به بازاری در نظام آبیاری غرقابی، مصرف زیاد آب زیرزمینی به عنوان یک جریان تجدیدناپذیر موجب تشدید فشار محیطی این نظام گردید. استفاده از روش آبیاری بارانی موجب مصرف بهینه آب و در نتیجه کاهش فشار نظام روی محیط خواهد شد. در تحقیق حاضر، نظام آبیاری بارانی از نظر عملکرد، بهره‌وری از منابع، تجدیدپذیری نهاده‌ها و پایداری محیطی مطلوب‎تر از نظام آبیاری غرقابی بود.