روش‌های خلق ایده و کانسپت در فرآیند طراحی معماری

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشکده معماری پردیس هنرهای زیبا دانشگاه تهران

2 دانشجوی دکترای علوم تحقیقات دانشگاه آزاد

doi
10.22059/jfaup.2018.238916.671776
چکیده

ایده‌پردازی (خلق ایده و کانسپت) به عنوان بخش مهمی از فرآیند طراحی، همواره در ادبیات طراحی‌پژوهی مورد توجه بوده است. این پژوهش در بخش نخست، پس از بررسی آراء نظریه‌پردازان، با استفاده از روشی توصیفی-تحلیلی، فرآیند طراحی را در دو نسل الگوهای نظام‌مند و محیط‌شناسانه و روش‌های خلق ایده و کانسپت را در چهار مقوله قیاسی، الگوواره، منطقی و نظری طبقه‌بندی می‌کند. در بخش دوم، در پیمایشی میدانی رابطه فرآیند طراحی و روش‌های خلق ایده در گروه دانشجویان کارشناسی و مشاورین تراز 1 معماری تهران بررسی شد. گردآوری داده‌ها با استفاده از پرسشنامه بسته و در سه حوزه ساختمان‌های مسکونی، تجاری-اداری و آموزشی انجام گرفت. تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SMART-PLS و روش تحلیل مسیر، نشان می‌دهد در هر دو گروه تمایل به استفاده از فرآیند نظام‌مند و روش منطقی بیشتر است. نوع کاربری ساختمان در مدل ارتباطی چندان تأثیرگذار نیست و در نتایج حاصل از مشاورین و دانشجویان تفاوت‌هایی وجود دارد. در بیشتر موارد ارتباط معنادار و مطلوب‌تری بین فرآیند نظام‌مند و روش منطقی، فرآیند تعاملی و روش قیاسی و نظری، فرآیند مشارکتی و روش منطقی و قیاسی به‌چشم می‌خورد. نتایج این پژوهش می‌تواند برای پیشرفت حرفه معماری و بخصوص آموزش دانشجویان این رشته بسیار مفید واقع شود.