بهینه سازی فعالیت آنتی‌اکسیدانی گیاه متکا (Ferula persica) به کمک امواج فراصوت با استفاده از نسبتهای مختلف حلال اتانول-آب در دماهای مختلف با روش سطح پاسخ

نویسندگان

1 گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

2 گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

3 استادیار گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه جهرم، جهرم، فارس، ایران

4 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

doi
چکیده

در تحقیق حاضر، بهینه­سازی فرایند استخراج ترکیبات فنلی و فعالیت آنتی­اکسیدانی (قدرت مهارکنندگی رادیکالهای آزاد DPPH، قدرت احیا کنندگی آهن، و شاخص پایداری اکسایشی) متکا (Ferula persica) با استفاده از امواج فراصوت از طریق روش سطح پاسخ بررسی شد. جهت بهینه­سازی فرایند استخراج از طرح مرکب مرکزی با سه متغیر مستقل زمان (5، 27.5 و 50 دقیقه)، دما (25، 45 و 65 درجه­سانتیگراد) و نسبت اتانول در حلال آب-اتانول (0، 50 و 100 درصد) استفاده شد. به طور کلی نتایج آنالیز واریانس نشان داد، که پارامترهای مستقل دارای اثر معنی­داری بر قدرت جذب رادیکالهای آزاد DPPH ، قدرت احیا کنندگی آهن و شاخص پایداری اکسایشی عصاره متکا بودند که ضرییهای رگرسیونی آنها به ترتیب 0.91، 0.94 و 0.93 تعیین شد، در حالیکه مدل پیشنهادی برای ترکیبات فنلی کل بیانگر معنی­دار نبودن اثر این پارامترها با ضریب تبیین بسیار پایین بود. بررسی نتایج نشان داد که شرایط بهینه فعالیت آنتی‌اکسیدانی عصاره متکا در دمای 52.9 درجه سانتی گراد با استفاده از غلظت 53.5 درصد اتانول در حلال اتانول – آب به مدت 34.1 دقیقه فرایند فراصوت مشاهده شد. همچنین مشخص شد که نتایج آزمونهای تجربی به مقادیر پیش بینی شده توسط روش سطح پاسخ نزدیک بود. بررسی نتایج فعالیت آنتی­ اکسیدانی عصاره­های مختلف متکا نشان داد که در اکثر شرایط دارای قدرت آنتی­اکسیدانی مناسب است.