اثر محافظتی عصاره برگ اسفناج (Spinacia oleracea) در مسمومیت کبدی ناشی از تتراکلرید کربن در موش‌های صحرایی نر

نویسندگان

1 گروه زیست شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانش آموخته واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 گروه پاتوبیولوژی دامپزشکی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22059/jvr.2024.369702.3417
چکیده

زمینه مطالعه: اسفناج (Spinacia oleracea L.) یک سبزی رژیمی است که در سطح جهانی کشت می‌شود و در صنایع فرآوری مواد غذایی کاربرد دارد. اسفناج سرشار از فلاونوئیدها، اجزای فنولی، کاروتنوئیدها، ویتامین‌ها و مواد معدنی است و به‌عنوان یک گیاه آنتی‌اکسیدانی، ضد‌التهابی و ضد‌سرطان استفاده می‌شود.هدف: به‌منظور بررسی نقش برگ گیاه اسفناج به‌عنوان یک عامل محافظت‌کننده کبد، در مطالعه حاضر اثر محافظتی عصاره اتانولی برگ اسفناج در برابر مسمومیت کبدی ناشی از تتراکلریدکربن در موش‌های صحرایی نر بالغ ویستار بررسی گردید.روش‎کار: حیوانات به 8 گروه کنترل سالم، کنترل آسیب کبدی (تتراکلریدکربن در دُز 1 میلی‌لیتر بر کیلوگرم وزن بدن، 2 بار در هفته)، تجربی سالم (عصاره اتانولی برگ اسفناج در دُزهای 50، 100 و 200 میلی‌گرم بر کیلوگرم)، تجربی آسیب کبدی (تتراکلریدکربن+ عصاره اتانولی برگ اسفناج در دُزهای 50، 100 و 200 میلی‌گرم بر کیلوگرم) تقسیم شدند و به‌مدت 28 روز تحت درمان قرار گرفتند. پس از گذشت 28 روز، حیوانات بیهوش شدند و خون از قلب جمع‌آوری شد. سطح آلکالین فسفاتاز (ALP) و گاما گلوتامیل ترانسفراز (GGT) در سرم اندازه‌گیری شد. فعالیت سوپراکسید دیسموتاز (SOD)، گلوتاتیون پراکسیداز (GPX) و سطح مالون دی‌آلدئید (MDA) در هموژنات بافت کبد اندازه‌گیری شد. همچنین ساختار بافت کبد بررسی گردید.نتایج: تیمار عصاره اسفناج در دُزهای 100 و 200 میلی‌گرم بر کیلوگرم باعث کاهش سطح آنزیم‌های کبدی GGT و ALP ‌شد. همچنین تیمار عصاره اسفناج باعث افزایش SOD، GPX و کاهش سطح MDA شد. تیمار عصاره اسفناج باعث بهبود ساختار کبد گردید.نتیجه­گیری نهایی: نتایج نشان می‌دهد عصاره اسفناج در دُزهای 100 و 200 میلی‌گرم بر کیلوگرم در محافظت در برابر آسیب کبدی و استرس اکسیداتیو ناشی از‌تتراکلرید کربن مؤثر است.