بررسی تنوع ترکیبات فیتوشیمیایی و اثرات ضد باکتریایی اسانس گیاه درمنه معطر (Artemisia fragrans Willd.) در فصول مختلف

نویسندگان

1 استادیار، گروه جنگلداری و گیاهان دارویی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر، دانشگاه تبریز

2 استادیار، گروه جنگلداری و گیاهان دارویی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر، دانشگاه تبریز

3 استادیار، گروه جنگلداری و گیاهان دارویی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر، دانشگاه تبریز

4 استادیار گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر، دانشگاه تبریز

5 استادیار، گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی اهر، دانشگاه تبریز

doi
چکیده

در این تحقیق تاثیر تنوع فصلی بر نوع و درصد ترکیبات فیتوشیمیایی اسانس گیاه معطر درمنه برای نخستین بار در گیاه دارویی درمنه معطر Artemisia fragrans Willd. بررسی شد. نمونه­های گیاهی در چهار فصل متفاوت جمع­آوری و سپس توسط دستگاه کلونجر اسانس­گیری شدند.در ادامه اسانس فصول مختلف با استفاده از دستگاه کروماتوگرافی گازی-طیف سنج جرمی آنالیز شدند. در مجموع 50 ترکیب مختلف در 4 نوع اسانس حاصل از فوصل مختلف شناسایی شد. اجزای اصلی اسانس در فصل­های مختلف شامل کامفور، توجون، 1،8- سینئول بودند. همچنین نتایج آنالیز نشان داد که منوترپن­ها بخش عمده ترکیبات اسانس در شهریور (87/91 %)، آذر (55/90 %)، اردیبهشت (32/96 %) و تیر (4/95 %) بودند. بیشترین مقدار ترکیبات فنولی (mg GAE/g 49/5) و ظرفیت آنتی اکسیدانی (89/28 %) در اسانس حاصل از شهرویور ماه مشاهده شد. اثرات ضد باکتریایی اسانس فصول مختلف با استفاده از روش انتشار دیسک بر روی باکتری­های Escherichia coli، Proteus vulgaris، Klebsiella pneumonia، Staphylococcus aureus وBacillus subtillus انجام گرفت. بر اساس نتایج تحقیق، باکتری­های گرم منفی (E. coli، P. vulgaris وK. Pneumonia ) در برابر اسانس درمنه معطر در مقایسه با باکتری­های گرم مثبت (S. aureus و B. subtillus) حساس­تر بودند. نتایج این تحقیق می­تواند در تعیین بهترین تاریخ نمونه­برداری از این گیاه جهت مصارف دارویی و ضدباکتریایی مفید باشد.