تأثیر سطوح مختلف پاکلوبوترازول و تنش یخزدگی بر رشد و عملکرد دو رقم گندم در شرایط کنترلشده و مزرعه
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه بذر چغندر قند، کرج، ایران
3 گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
4 گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
doi
10.22034/csrar.2023.322666.1177چکیده
در مناطق دارای زمستانهای سرد، تنش یخزدگی استقرار، رشد و نمو و عملکرد گندم پاییزه را تحت تأثیر قرار میدهد. این تحقیق به منظور اثر بررسی پاکلوبوترازول در شرایط کنترلشده و مزرعه بهترتیب در دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد و ایستگاه تحقیقات کشاورزی کهنهکند بجنورد اجرا شد. در آزمایش کنترلشده کرتهای اصلی شامل دمای یخزدگی در شش سطح (صفر، 4-، 8-، 12-، 16- و 20- درجه سانتیگراد)، کرتهای فرعی شامل پاکلوبوترازول در سه سطح شاهد (بدون محلولپاشی) و محلولپاشی با غلظتهای 30 و 60 میلیگرم در لیتر و کرتهای فرعیفرعی شامل دو رقم گندم میهن و پیشتاز و در آزمایش مزرعه کرتهای اصلی تاریخ کاشت در سه سطح (24 مهر، 22 آبان و 14 آذر) و کرت فرعی و کرت فرعی فرعی مشابه آزمایش کنترلشده بودند. نتایج نشان داد که با کاهش دما از صفر تا 20- درجه سانتیگراد، درصد نشت الکترولیتهای غشا بهطور معنیداری به میزان 71/5 درصد افزایش یافت. در شرایط دمایی یادشده، تفاوت درصد نشت الکترولیتها بین دو رقم (17 درصد) معنیدار بود و رقم میهن توانایی بیشتری در حفظ پایداری غشا نشان داد. تأخیر در تاریخ کاشت از 24 مهر به 22 آبان و 14 آذر عملکرد دانه را بهترتیب 19 و 30 درصد کاهش داد. همچنین عملکرد دانه رقم میهن 17 درصد بیشتر از رقم پیشتاز بود. در آزمایش مزرعهای کاربرد پاکلوبوترازول و اثر متقابل آن با سایر تیمارها معنیدار نبود. بر اساس این نتایج و درصورت تایید در آزمایشهای تکمیلی، کاشت رقم میهن را میتوان در مناطقی با مشخصات دمایی یادشده توصیه کرد.