واکنش کتان روغنی (.Linum usitatissimum L) به مدیریت تغذیه در نظام کشاورزی پایدار

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد اگرواکولوژی، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

2 گروه تولید و ژنتیک گیاهی ، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران.

3 گروه مهندسی بیوسیستم، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

doi
10.22034/csrar.2023.344249.1243
چکیده

امروزه اهمیت تولید محصولات سالم و کاهش آلودگی‎های زیست‎محیطی، لزوم توجه به مدیریت صحیح نهاده‎ها در سیستم‎های کشاورزی را بیش از پیش آشکار می‎سازد. در همین راستا جهت مطالعه اثر کودهای آلی و شیمیایی بر خصوصیات مورفولوژیک، عملکرد و روغن کتان روغنی، یک آزمایش مزرعه‎ای در سال زراعی 1398-1397 در دانشگاه کردستان انجام شد. این تحقیق در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با ده تیمار و سه تکرار اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل شاهد، کود تخمیری، کود گاوی، کود شیمیایی، اسید هیومیک، کود گاوی + اسیدهیومیک، کود تخمیری + اسیدهیومیک، کود شیمیایی+ اسید هیومیک، کود گاوی + کود شیمیایی و کود تخمیری + کود شیمیایی بودند. نتایج نشان داد کاربرد تیمارهای تلفیقی سبب افزایش معنی‎دار صفات مورفولوژیک، اجزای عملکرد، عملکرد و محتوای روغن گردید. بالاترین مقدار عملکرد بیولوژیک (2440 کیلوگرم در هکتار) از تیمار تلفیقی کود تخمیری و کود شیمیایی حاصل شد و بیشترین محتوای روغن دانه (30 درصد) مربوط به تیمار تلفیقی کود تخمیری و اسید هیومیک بود. بیشترین عملکرد دانه (688/33 کیلوگرم در هکتار) و عملکرد روغن (185/87 کیلوگرم در هکتار) نیز به تیمار تلفیقی اسید هیومیک+ کود شیمیایی تعلق داشت. تیمار تلفیقی مذکور، عملکرد دانه و روغن را نسبت به تیمار شاهد به ترتیب 30/46 و 50/98 درصد افزایش داد. در مجموع می‎توان گفت مدیریت تلفیقی نهاده‎ها علاوه بر بهبود عملکرد کتان روغنی، می‌تواند گامی مؤثر در دوره گذار و حرکت به سمت کشاورزی پایدار باشد و در ورود کمتر آلاینده‎ها به محیط زیست، نقش مهمی داشته باشد.