فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیده یکی از گونه‌های ادبی در ادب رسمی و فرهنگ مردم ایران چیستان است. چیستان نوعی تفنن ادبی است که جز کارکرد سرگرم‌‌کننده‌‌، جنبه‌‌های آموزشی و فرهنگی دیگری نیز دارد. این گونه ادبی در ادبیات محلی مناطق مختلف ایران از تنوع فراوانی برخوردار است و با نام‌‌هایی مانند چیزچیزک، متّلوکه، واگوشک، تِشتانوک، چاچاک، چنچن، چوچه، چی‌‌چی‌‌کی، چاوچه، ماتال، مسئله، تاپماجالار و نظایر آن شناخته می‌‌شود. در این مقاله به بررسی ابعاد ادبی و هنری و درون‌‌مایه‌‌های چیستان می‌پردازیم و ضمن شکل‌‌شناسی و ساختاریابی صوری و معنایی آن در مناطق مختلف، انواع و کارکردها و مضامین آن‌ها را بررسی و تحلیل می‌‌کنیم. گونه‌‌شناسی این نوع ادبی در فرهنگ عامه، ما را با تنوع در بهره‌‌گیری از اوقات فراغت و چگونگی آمادگی ذهنی و تربیت‌‌ کودکان و جوانان برای ورود به عرصه زندگی آشنا می‌‌کند.