فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه مطالعه: در گاوداری‌های سنتی به‌دلیل پایین بودن سطح تولید شیر، تولید‌مثل گاوها از ارزش بسیار بالایی برخوردار است. روزهای باز یکی از شاخص‌های مهم تولیدمثلی است و منظور از آن فاصله بین زایمان تا آبستنی بعدی است.هدف: بررسی وضعیت روزهای باز (Days Open) و برخی از فاکتورهای تولیدمثلی همراه با تأثیر این عوامل بر روزهای باز در گله‌های شیری سنتی.روش‎کار: در مطالعه حاضر از پرسش‌نامه برای جمع‌آوری داده‌ها استفاده شد. از تیر ماه تا آذر ماه سال 1401 از 870 رأس گاو شیری متعلق به 363 گاوداری‌ سنتی در شهرستان میاندوآب، داده‌های مرتبط با صفات تولیدمثل جمع‌آوری شد. برای تعیین اثرات کیست تخمدان، سخت‌زایی، سقط و شکم زایش بر روزهای باز از روش رگرسیون کاکس در نرم‌افزار SPSS نسخه 22 استفاده شد.نتایج: میانگین روزهای باز آخرین زایمان در گاوهای بررسی‌شده 28/132 روز و میانگین تعداد تلقیح برای هر آبستنی 27/2 گزارش شد. نرخ سخت‌زایی حدود 78 درصد، شیوع سقط در دام‌های بررسی‌شده 26/1 درصد و کیست‌های تخمدانی 95/1 درصد مشاهده شد. نتایج حاصل از رگرسیون کاکس برای تأثیر متغیرهای مختلف بر روزهای باز نشان داد شکم زایش، کیست‌های تخمدانی و سخت‌زایی به‌صورت معنی‌دار باعث افزایش روزهای باز می‌شوند.نتیجه­گیری نهایی: با بررسی به‌عمل‌آمده از گاوداری‌ها، مهم‌ترین علت سخت‌زایی‌های رخ‌داده در گاوهای بررسی‌شده علل نامعلوم و دخالت عجولانه صاحبان دام‌ها در روند طبیعی زایمان بود. از طرفی تأثیر معنی‌دار سخت‌زایی بر روزهای باز نیز در مطالعه حاضر مشاهده شد. بنابراین با کنترل موارد مرتبط با مدیریت تولیدمثلی و دوران زایمان، می‌توان انتظار داشت گاوداری‌های سنتی درزمینه عملکرد بهبود یابد.