اثر محرک‌های کیتوزان و اسید سالسیلیک بر خصوصیات مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی آویشن دنایی (Thymus daenensis Celak.)

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، پژوهشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

2 گروه زراعت و اصلاح نباتات، پژوهشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

doi
10.22034/csrar.2021.297351.1113
چکیده

پژوهش حاضر جهت ارزیابی تأثیر محرک­های زیستی کیتوزان و اسید سالسیلیک بر خصوصیات کمی و کیفی آویشن دنایی به‌صورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار طی سال زراعی 1395- 1396 در پژوهشکده کشاورزی دانشگاه زابل انجام شد. فاکتورهای آزمایشی شامل فاکتور اول کیتوزان (در چهار سطح 0، 0/5، 1 و 1/5 میلی­مولار) و فاکتور دوم اسید سالسیلیک (در چهار سطح 0، 0/5، 1 و 1/5 میلی­مولار) بودند. اثر محلول­پاشی با محرک­های زیستی کیتوزان، اسید سالسیلیک و اثرات متقابل آن­ها بر پارامترهای مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی معنی­دار بود. بیشترین صفات وزن تر، وزن خشک، طول گل­آذین، کلروفیل a، کلروفیل b، کلروفیل کل و کارتنوئید در تیمار اسید سالسیلیک و کیتوزان (1/5 میلی­مولار) حاصل شد. بیشترین فنل کل (mg GA/g DW 67/91) از تیمار محلول­پاشی توأم با کیتوزان و اسید سالسیلیک (به ترتیب با غلظت­های 1 و 1/5 میلی­مولار) حاصل شد. بیشترین فلاونوئید کل (mg Q/g DW 4/79) در تیمار محلول­پاشی توأم با کیتوزان و اسید سالسیلیک (به ترتیب در غلظت­های 1/5 و 1 میلی­مولار) و فعالیت آنتی­اکسیدانی (98/13 درصد) از تیمار کاربرد توأم اسید سالسیلیک و کیتوزان هر دو با غلظت 1  حاصل شد. همچنین بیشترین میزان اسانس (1/33 درصد حجمی/وزنی) در تحریک با اسید سالسیلیک (1/5 میلی­مولار) بدست آمد که نسبت به تیمار شاهد 47 درصد افزایش نشان داد. کاربرد این محرک­های زیستی می­تواند سبب افزایش عملکرد کمی و کیفی گیاه آویشن دنایی گردد و گامی مؤثر در راستای تحقق اهداف کشاورزی پایدار است.