فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه مطالعه: شیر و محصولات لبنی از اهمیت خاصی در بیماری‌های منتقله از غذا در سطح جهان برخوردار است. لبنیات غیر پاستوریزه به دلایل تولید خانگی، ادعای سالم‌تر بودن، بالاتر بودن ارزش تغذیه‌ای، سهولت دسترسی و طعم شیر طرفداران خاص خود را دارد.هدف: مطالعه حاضر با هدف بررسی میزان مصرف لبنیات محلی و عوامل مؤثر بر آن در زنان شهر قم در سال 1401 انجام شد.روش‎کار: در یک مطالعه مقطعی تحلیلی بر روی 319 نفر از زنان شهر قم که از طریق نمونه‌گیری طبقه‌ای- تصادفی انتخاب شده بودند اطلاعات دموگرافیک افراد (سن، تحصیلات، وضعیت اشتغال و درآمد) و همچنین میزان مصرف انواع لبنیات محلی بررسی شد. همچنین یک پرسشنامه مبتنی بر تئوری قصد رفتاری شامل 32 سوال در 4 بخش نگرش تغذیه‌ای، هنجار‌های انتزاعی، قصد رفتاری و رفتار تغذیه‌ای جمع‌آوری شد. پرسشنامه برای افراد بی‌سواد از طریق مصاحبه تکمیل شد. داده‌ها در نرم‌افزار SPSS و از طریق آزمون‌های آماری آنالیز واریانس و مربع کای تجزیه و تحلیل شد.نتایج: شیوع کلی مصرف شیر محلی برابر با 3/82 درصد، ماست 1/85 درصد، پنیر 3/57 درصد، خامه 7/53 درصد، کره 3/42 درصد و کشک 9/33 درصد به دست آمد. همچنین بالاترین شیوع مصرف روزانه مربوط به شیر 9/13 درصد و ماست 8/11 درصد و کمترین مصرف مربوط به کشک و خامه 1/3‌‌ درصد و 1/5 درصد بوده است. بین قصد رفتاری و نگرش تغذیه‌ای با نوع لبنیات مصرفی تفاوت معنی‌داری وجود داشت (05/0>P). همچنین میان نوع لبنیات مصرفی همسر و شغل دامداری تفاوت معنی‌داری وجود داشت (001/0=P) اما بین نوع لبنیات مصرفی همسر با سطح تحصیلات، تأهل، وضعیت اشتغال و ارتباط با روستای‌ها تفاوت معنی‌داری دیده نشد (05/0>P).نتیجه­گیری نهایی: الگوی مصرف لبنیات در جامعه نشان داد که شیوع مصرف لبنیات محلی به خصوص مصرف شیر و ماست محلی در شهر قم بالا می‌باشد. مصرف بالای لبنیات محلی در حالی است که قصد رفتاری آن‌ها برای مصرف لبنیات سالم بالا بوده اما نگرش تغذیه‌ای و رفتار تغذیه‌ای مناسبی ندارند. به همین دلیل زمینه ابتلا به بیماری‌های مشترک انسان و حیوان از جمله تب مالت در شهر قم بالاست.