فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروزه توسعه شهرها بدون در نظر گرفتن فرآیندهای اکولوژیکی منجر به نابودی جوامع و فرآیندهای اکولوژیکی و کاهش کیفیت محیط‌زیست شده است که طراحی اکولوژیکی، امکان بازسازی و بهبود عملکردهای اکولوژیکی منظر شهری را فراهم می‌کند. تمرکز بر شناسایی و تقویت مسیرهای اکولوژیکی می‌تواند به رشد و ارتقای خدمات اکوسیستمی متنوع منجر شود. ازاین‌رو هدف این پژوهش طراحی کریدور اکولوژیکی مسیر خیابان دوکمال کلان‌شهر تبریز می‌باشد. در این پژوهش برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از GIS و نرم‌افزارهای Envi، Fragstats و TerrSet استفاده‌شده است. در این پژوهش ابتدا سیمای سرزمین شهر تبریز در طول سه دهه گذشته مورد ارزیابی قرار گرفت و نقشه‌های کاربری اراضی برای سال‌های (2003 و 2023) تهیه گردید تا با مقایسه آن‌ها روند تغییر و تحولات بررسی گردد. همچنین با کمی سازی متریک‌های سیمای سرزمین توسط نرم‌افزار Fragstats این روند به‌صورت جزئی‌تر مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد بر اساس شاخص Attrition، 55/30 هکتار از اراضی، در شاخص Creation، 75/89 هکتار و در شاخص Dissection، 74/15 هکتار تغییراتی را تجربه کرده‌اند که نشان ازهم‌گسیختگی سیمای سرزمین دارد. همچنین نتایج نشان داد بر اساس شاخص Cohesion، اراضی ساخته‌شده بیشترین پیوستگی را در بین پوشش اراضی در محدوده خیابان دوکمال دارند. با توجه به در دسترس بودن اراضی بایر اطراف خیابان دوکمال با استفاده از Corridor Planning نرم‌افزار TerrSet، امکان‌سنجی طراحی مسیر اکولوژیک به طول 6/3 کیلومتر به‌صورت حلقوی و به مساحت 8 هکتار انجام شد که در صورت اجرا می‌تواند این گسیختگی را تا حدودی جبران کند.