اندازه‌گیری میزان جیوه در بافت خوراکی میگوی پاسفید (Litopenaeus vannamei) پرورشی استان بوشهر با استفاده از روش بخار سرد

نویسندگان

1 گروه بهداشت و بیماری‌های آبزیان، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 گروه بهداشت و بیماری‌های آبزیان، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کازرون، فارس، ایران

3 گروه بهداشت و بیماری‌های آبزیان، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22059/jvr.2018.260893.2814
چکیده

زمینه مطالعه: امروزه با توسعه صنایع مختلف و انواع آلودگی‌های زیست محیطی بسیاری از عناصر سمی و خطرناک از طرق مختلف وارد چرخه غذایی جوامع بشری شده است، که متأسفانه حیات انسان‌ها و احتمالاً دیگر موجودات زنده را با مخاطره جدی مواجه نموده است. فلزات سنگین پس از ورود، به ندرت از بدن دفع شده و در بافت‌ها رسوب می‌کنند که موجب بروز بیماری‌ها و عوارض متعددی در بدن می‌شوند. جیوه یکی از سمی‌ترین عناصر سنگین است که عمدتاً از طریق مصرف غذاهای دریایی آلوده به جیوه وارد بدن انسان می‌شود. اندازه‌گیری آلاینده‌های مختلف به ویژه فلزات سنگین در محیط آبی و آبزیان به علت مصرف خوراکی آن‌ها برای انسان می‌تواند از اهمیت ویژه‌ای برخوردار باشد.هدف: تعیین مقدار تجمع فلز سنگین جیوه در بافت خوراکی میگوی پاسفید غربی (Litopenaeus vannamei) در مزارع پرورش میگوی استان بوشهر.روش‎کار: در مطالعه حاضر تعداد ۷۰ نمونه میگو طی چهار مرحله صید در ماه‌های تیر، مرداد، شهریور و مهر طی دو سال متوالی تهیه، در محلول دیویدسون فیکس شده و پس از طی مراحل هضم، اندازه‌گیری فلز جیوه با استفاده از روش بخار سرد انجام شد. همچنین بافت‌های فیکس شده هپاتوپانکراس در محلول دیویدسون جهت تهیه مقاطع و انجام بررسی هیستوپاتولوژیکی به آزمایشگاه آسیب‌شناسی منتقل شدند.نتایج: براساس داده‌های حاصل از آزمایشات صورت گرفته غلظت فلز جیوه در بافت خوراکی میگوهای نمونه‌برداری شده بین صفر تا ۰۰۹/۰ میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن تر می‌باشد، در حالی که غلظت استاندارد برای فلز جیوه بر اساس معیار WHO برابر ۱/۰ میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن تر می‌باشد. همچنین نتایج حاصل از مشاهدات ریزبینی بافت هپاتوپانکراس هیچ‌گونه تغییر پاتولوژیک را نشان نداد.نتیجه­گیری نهایی: به طور کلی غلظت فلز جیوه در بافت خوراکی میگوهای نمونه‌برداری شده از منطقه بوشهر بسیار کمتر از استاندارد جهانی به دست آمد و خطری ساکنان و مصرف کنندگان را تهدید نمی‌کند.