اثرات عصاره الکلی برگ گل لاله عباسی (Mirabilis jalapa) بر روی روند ترمیم زخم باز پوستی القایی در مدل رت و خاصیت ضد‌قارچی آن

نویسندگان

1 دانش آموخته دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 گروه پاتولوژی، دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 گروه پاتولوژی، دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، تهران، ایران

4 گروه میکروبیولوژی و ایمونولوژی، دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران،تهران ،ایران

5 گروه پاتولوژی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22059/jvr.2022.340558.3247
چکیده

زمینۀ مطالعه: بر اساس مدارک و مستندات تاریخی و مقالاتی که اخیراً به چاپ رسیده است نشان داده شده که گیاه گل لاله عباسی به عنوان یک گیاه دارویی ممکن است برای مقاصد درمانی از جمله ترمیم زخم مورد استفاده قرار گیرد.هدف: مطالعه تجربی چگونگی اثر عصاره اتانولی برگ سبز لاله عباسی بر روی ترمیم زخم باز ایجاد شده به‌وسیله پانچ پوستی در ناحیه پشت رت و خاصیت ضد‌قارچی آن در خارج از بدن در آزمایشگاه.روش‎کار: جمع‌آوری گیاه و خشک نمودن برگ گل لاله عباسی، عصاره‌گیری به روش سوکسله، آنالیز عصاره به روشGas chromatography/Mass spectrometry (GC/MS)، تهیه پماد از عصاره بر پایه اوسرین، فراهم‌آوری 40 سر رت نر، تقسیم اتفاقی رت‌ها به 5 گروه 8 تایی شامل گروه کنترل، گروه درمان با فنی‎‌توئین 1 درصد، گروه‌های اوسرین شامل گروه‌های درمان با پماد اوسرین به تنهایی و اوسرین حاوی 5 درصد و 5/7 درصد عصاره اتانولی برگ گل لاله عباسی. ایجاد پانچ پوستی وکاربرد پماد‌ها در طول دوره مطالعه بر زخم‌های پوستی، نمونه ‌برداری از زخم‌ها در روز 3، 7، 10 و  14، تهیه لام و رنگ‌آمیزی به روش هماتوکسیلین و ائوزین و ماسون تری‌کروم، بررسی آسیب‌شناسی نمونه‌های اخذ شده و بررسی اثر عصاره گیاه بر روی قارچ‌‌‌های فرصت‌طلب به روش Minimum inhibitory concentration(MIC).نتایج: بررسی‌های ماکروسکوپیک روند ترمیم زخم‌ها و مشاهده نمونه‌های بافتی رنگ‌آمیزی شده با هماتوکسیلین و ائوزین هاریس و ماسون تری‌کروم نشان داد که درمان با عصاره اتانولی برگ گل لاله عباسی در اوسرین از لحاظ پارامترهای التیامی از قبیل تسریع در ترمیم اپیتلیوم، ایجاد شرایط مطلوب رگ‌زایی، فیبروپلازی و ترسیب کلاژن و واکنش التهابی تأثیر مثبتی در ترمیم زخم دارد. به ویژه در روز 10 و 14 درمان، تأثیر عصاره 5/7 درصد از نظر آماری در مقایسه با گروه 5 درصد و سایر گروه‌ها به‌طور معنی‌داری مطلوب‌تر بود. به علاوه اثر ضد‌قارچی عصاره اتانولی برگ گل لاله عباسی بر روی گونه‌های آسپرژیلوس فومیگاتوس، فوزاریوم، کاندیدا‌آلبیکنس و کاندیدا کروزه‌ای در کشت روی سابورو دکستروز‌آگار نشان داده شد.نتیجه­گیری نهایی: با توجه به یافته‌های مطالعه حاضر تجربی و یافته‌های سایر محققین می‌توان به این نتیجه رسید که عصاره اتانولی برگ گل لاله عباسی علاوه بر داشتن خاصیت ضد‌التهابی و ضد‌میکروبی می‌تواند شرایط مطلوب‎تری را برای ترمیم زخم‌های پوستی فراهم کند.