اثر کودهای نیتروژنه و فسفره بر برخی ویژگی‌های فیزیولوژیک و خصوصیات ریشه گیاه دارویی برازمبل (Perovskia abrotanoides Karel.)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فیزیولوژی گیاهان زراعی، گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 پژوهشکده علوم گیاهی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

4 گروه آگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22034/csrar.2021.310543.1145
چکیده

برای زراعی کردن گیاهان وحشی دارویی ابتدا نیاز است که واکنش آنها به عملیات زراعی در محیط‌های کنترل شده بررسی شود. بنابراین آزمایشی روی گیاه دارویی برازمبل با چهار سطح نیتروژن 6، 12، 18 و 24 گرم نیتروژن در کیلوگرم خاک (با منشأ اوره) (N4 تا N1) و چهار سطح فسفر 4، 6، 8 و 10 گرم فسفر در کیلوگرم خاک (با منشأ سوپرفسفات تریپل) (P4 تا P1) در قالب فاکتوریل با طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی، در سه تکرار در پژوهشکده علوم گیاهی دانشگاه فردوسی مشهد در سال 1398 اجرا شد. بیشترین سرعت فتوسنتز، سرعت تعرق و هدایت روزنه‌ای در تیمار P4 (به ترتیب 17/77 میکرومول ‌بر متر مربع در ثانیه ، 7/44 و 1/70 میلی‌مول ‌بر متر مربع در ثانیه) به­دست آمدند. در N4 سرعت فتوسنتز، سرعت تعرق و هدایت روزنه‌ای (به ترتیب 16/88 میکرومول، 8/62 و 1/74 میلی­ مول بر متر مربع در ثانیه) بالاترین مقدار را داشتند در حالی­که سرعت فتوسنتز و سرعت تعرق با N3 تفاوت معنی‌داری نداشتند. بیشترین مقدار کلروفیل a برگ (0/464 میلی‌گرم برگرم) در N3P3 و بیشترین مقدار کلروفیل b (0/270 میلی‌گرم برگرم) در تیمار N3 ثبت شد. بیشترین مقدار وزن خشک‌ ریشه در P4 و N3 و بیشترین وزن خشک اندام‌های هوایی و زیست‌توده کل در P3 و N3 ثبت شد. به‌طور کلی به مطالعه بیشتری برای توصیه نیازهای تغذیه‌ای برازمبل نیاز است ولی براساس نتایج این آزمایش تیمارهای N3 و P3 با داشتن بیشترین اثر بر سرعت فتوسنتز و در نتیجه تولید زیست­ توده بیشتر انتخاب مناسبی برای افزایش رشد گیاه برازمبل می‌باشند.