تغییرات میزان اسانس و عملکرد گیاه دارویی بادرشبو (Dracocephalum moldavica L.) تحت تاثیر تاریخ کاشت و کود نیتروژن در منطقه خوی

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوی، ایران

2 استادیار، گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد تکنولوژی بذر، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد خوی، ایران

doi
10.22034/csrar.2021.276139.1090
چکیده

به منظور بررسی اثر تاریخ کاشت و کود نیتروژن، بر تعدادی از خصوصیات کمی و کیفی بادرشبو، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­ کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه‌ای تحقیقاتی واقع در منطقه فیرورق از توابع شهرستان خوی در سال‌ 1392 اجرا گردید. تیمارها شامل سه تاریخ کاشت (21 اردیبهشت، 15 خرداد و 31 خرداد) و چهار مقدار نیتروژن (صفر، 150، 225 و 300 کیلوگرم نیتروژن در هکتار) بود. نتایج نشان داد که تاریخ کاشت (به جز تعداد شاخه گل‌دهنده) تأثیر معنی‌داری بر تمامی صفات مورد مطالعه داشت. بیشترین بازده اسانس (0/38 درصد)، عملکرد اسانس (11/83کیلو‌گرم در هکتار) و وزن هزار دانه (2/09 گرم) در تاریخ کاشت 15 خرداد بدست آمد. کاربرد 150 کیلوگرم در هکتار کود نیتروژن در مقایسه با تیمار شاهد تعداد شاخه گل‌دهنده، عملکرد ماده خشک و میزان اسانس را افزایش داد، در حالیکه کاربرد 300 کیلو‌گرم نیتروژن در هکتار سبب کاهش معنی­دار میزان و عملکرد اسانس، وزن هزار دانه و عملکرد بذر گردید. کاربرد 150 کیلو‌گرم نیتروژن در هکتار در مقایسه با تیمار شاهد عملکرد اسانس را 80 درصد افزایش داد و بیشترین عملکرد اسانس در تاریخ کاشت 15 خرداد مشاهده شد. کاربرد 150 کیلوگرم نیتروژن در هکتار در تاریخ کاشت 15 خرداد بدلیل استفاده بهینه از رطوبت خاک و شرایط دمایی مناسب علاوه بر کاهش مصرف کود شیمیایی و حرکت به سمت کشاورزی پایدار باعث بهبود صفات کمی و کیفی گیاه بادرشبو در شرایط آب و هوایی خوی شد. بنابراین این تیمار به عنوان تیمار برتر معرفی می‌گردد.