بهبود برخی ویژگی های مورفوفیزیولوژیکی و عملکرد دانه سرخارگل (Echinacea purpurea L.) در تنش سرما با تیمار اسید سالیسیلیک در شرایط گلخانه ای

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی فیزیولوژی گیاهان زراعی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

2 استاد گروه اکوفیزیولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

doi
10.22034/saps.2025.60940.3198
چکیده

مقدمه و اهداف: دماهای پایین یکی از عوامل محدود کننده رشد و تولید گیاهان مختلف می­باشد. برای تعدیل اثرات مخرب تنش سرما استفاده از تنظیم کننده­های رشدی مانند اسید سالیسیلیک می­تواند مفید باشد.   مواد و روش­ها: آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی قطب اصلاح مولکولی غلات دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز طراحی و اجرا گردید. تنش سرما با درجه­های دمایی (شاهد (25)، 8 و 4 درجه سانتی­گراد) در مرحله روزت و محلول­پاشی اسید سالیسیلیک با غلظت­های 1 و 2 میلی مولار و آب­پاشی (شاهد) یک هفته قبل از اعمال تنش سرما انجام گردید. اندازه­گیری شاخص کلروفیل یک هفته بعد از اعمال تنش سرما و در مرحله روزت و صفات مورفولوژیکی در مرحله گلدهی انجام شد.   یافته­ها: اثر متقابل تنش سرما و محلول­پاشی اسید سالیسیلیک بر ارتفاع بوته و تعداد برگ سرخارگل معنی­دار بود. شاخص کلروفیل برگ، تعداد شاخه فرعی و تعداد گل­آذین، وزن تر گل­آذین، وزن تر و خشک بوته تحت تأثیر تنش سرما و محلول­پاشی اسید سالیسیلیک قرار گرفتند. وزن خشک گل­آذین فقط بر اثر تنش سرما تغییر یافت و عملکرد دانه سرخارگل از محلول­پاشی اسید سالیسیلیک متأثر شد. شاخص سطح برگ تحت تأثیر تیمارهای آزمایش قرار نگرفت.   نتیجه گیری: یکی از راه­های کاهش اثرات سرمازدگی گیاهان کاربرد تنظیم کننده­های رشدی از جمله اسید سالیسیلیک می­باشد. محلول­پاشی اسید سالیسیلیک به خصوص به مقدار 2 میلی مولار موجب بهبود صفات مورفولوژیکی، فیزیولوژیکی و عملکرد دانه سرخارگل در تنش سرما شد.