ساخت و اعتباریابی ابزار سنجش زیبایی شناسی زیستی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی معماری، گروه معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران،

2 استاد، گروه شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 دانشیار، گروه معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.48311/udd.2025.24224
چکیده

اهدف:هدف از پژوهش حاضر بررسی ساختار عاملی پرسشنامه سنجش کیفیت زیبایی­ شناسی زیستی بود.روشها:روش پژوهش توصیفی-همبستگی مبتنی بر تحلیل عامل تاییدی بوده است. جامعه آماری پژوهش ساکنین محیط ­های مسکونی در محلات خسروآباد، قطارچیان، آغه­ زمان و سرتپوله شهر سنندج بودند. با استفاده از روش نمونه ­گیری در دسترس تعداد 214 نفر به ­عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ­ها پرسشنامه محقق ساخته مشتمل بر چهار مؤلفه زیبایی ­شناسی ادراکی، زیبایی­ شناسی شناختی، زیبایی­ شناسی اجتماعی و زیبایی ­شناسی بیولوژیکی و 13 معیار و 49 زیرمعیار بود. تجزیه و تحلیل داده­ ها با استفاده از تحلیل عاملی تاییدیه مرتبه اول و مرتبه دوم، آزمون t تک نمونه­ ای، تحلیل واریانس یک راهه و آزمون تعقیبی توکی انجام شد. یافته­ ها:یافته­ ها بیانگر تایید ساختار عاملی پرسشنامه کیفیت زیبایی­ شناسی زیستی بود. میزان ادراک از زیبایی ی­شناسی زیستی در مجموع و برحسب ابعاد چهارگانه به­ طور معناداری بالاتر از متوسط بود. بین ادراک افراد نمونه از زیبایی­ شناسی زیستی برحسب سابقه سکونت و محیط­ های مسکونی تفاوت معناداری مشاهده شد.نتایج:با توجه به ­یافته­ های پژوهش ساخت و اعتبار چنین ابزاری می­تواند زمینه را برای انجام مطالعات گسترده ­تر و عمیق ­تر در زمینه زیبایی­ شناسی زیستی فراهم کند و به درک بهتر این مفهوم پیچیده کمک کند.