اثر محلول پاشی عصاره جلبک دریایی بر رشد، عملکرد و کیفیت سورگوم علوفه ای (Sorghum bicolor L. Moench)

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان

2 گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان

3 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان

doi
10.22034/saps.2023.54399.2958
چکیده

مقدمه و اهداف: عصاره‌های جلبک دریایی به‌عنوان محرک‌های زیستی طبیعی، رشد و عملکرد گیاه را بهبود می‌بخشند. بهینه‌سازی رشد، عملکرد و کیفیت سورگوم علوفه‌ای (Sorghum bicolor L. Moench) نقش مهمی در تغذیه دام و تولید پایدار علوفه دارد. با این حال، مطالعات محدودی اثر محلول‌پاشی عصاره جلبک دریایی را بر سورگوم، به‌ویژه در رقم اسپیدفید، بررسی کرده‌اند. این پژوهش با هدف ارزیابی تأثیر غلظت‌های مختلف عصاره جلبک دریایی بر شاخص‌های رشد، عملکرد و کیفیت علوفه سورگوم انجام شد تا بهترین میزان مصرف برای بهبود عملکرد و بهره‌وری منابع شناسایی شود. مواد و روش­ها: آزمایش در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با پنج تیمار (محلول پاشی با آب (شاهد) و غلظت‌های 5/0، 1، 5/1 و 2 لیتر در هکتار عصاره جلبک دریایی) و سه تکرار اجرا شد. شاخص سطح برگ، سرعت رشد محصول، سرعت جذب خالص، عملکرد علوفه‌تر و خشک و صفات کیفی (قابلیت هضم علوفه، پروتئین، فیبر خام، کربوهیدرات، فیبر محلول در شوینده اسیدی و خنثی) اندازه گیری و ارزیابی شدند. یافته­ها: اثر محلول‌پاشی عصاره جلبک دریایی بر شاخص سطح برگ، سرعت رشد محصول، سرعت جذب خالص و عملکرد کمی و کیفی سورگوم معنی‌‌داری شد. در اکثر صفات مورد بررسی بین غلظت‌های 5/1 و 2 لیتر در هکتار عصاره جلبک دریایی اختلاف معنی‌داری دیده نشد. به‌طوری که بیشترین میزان شاخص‌های رشد، عملکرد خشک کل، درصد پروتیین و کمترین میزان فیبر خام از کاربرد 5/1 لیتر در هکتار عصاره جلبک دریایی حاصل شد. کمترین میزان این ویژگی‌‌ها و بیشترین میزان فیبر خام نیز از تیمار شاهد به‌دست آمد. نتیجه گیری: به‌طور کلی کاربرد عصاره جلبک دریایی،  رشد سورگوم را افزایش داد. به‌طوری که تیمار برتر (5/1 لیتر در هکتار عصاره جلبک دریایی) در مقایسه با تیمار شاهد، شاخص سطح برگ، سرعت رشد محصول و عملکرد کل سورکوم را به‌ترتیب 32، 71/26 و 56/20 درصد افزایش داد و آن را به موثرترین گزینه تبدیل کرد.