فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سابقه و هدف: دیاتومیت یک ماده معدنی با محتوای سیلیس بالا، تخلخل بیش از 80 درصد و آلایندگی بسیار کم، دوست‌دار محیط زیست است، بنابراین می‌توان از آن برای پایداری خاک استفاده کرد. ترکیب این ماده معدنی (از معادن استان خراسان جنوبی) با کودهای آلی در افزایش کارایی آن‌ها برای ارتقاء رشد و عملکرد گیاهان حائز اهمیت است. یکی از نیازهای مهم در برنامه‌ریزی کشاورزی به-منظور دستیابی به عملکرد بالا و کیفیت مطلوب به‌ویژه در مورد گیاهان دارویی، ارزیابی سیستم‌های مختلف تغذیه گیاهان است. بنابراین با روش صحیح حاصلخیزی خاک و تغذیه گیاه می‌توان با حفظ محیط زیست، کاهش فرسایش و حفظ تنوع زیستی، کارایی نهاده‌ها را افزایش داد. هدف از این تحقیق بررسی اثر کود دامی و دیاتومیت بر خصوصیات رشدی، فیزیولوژیکی و عناصر غذایی برگ گیاه دارویی سیاهدانه بود.مواد و روش‌ها: به‌منظور بررسی تأثیر کود دامی و دیاتومیت بر خصوصیات کمی و کیفی برگ گیاه سیاهدانه آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار در گلخانه‎ی تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند انجام شد. فاکتورهای آزمایش شامل کود دامی در سه سطح (صفر، 30 و 60 تن در هکتار) و مصرف دیاتومیت در چهار سطح (صفر، 4، 8 و 16 تن در هکتار) بود. شاخص‌های اندازه‌گیری شده شامل ویژگی‌های رویشی (ارتفاع بوته (سانتی‌متر)، قطر ساقه (میلی‌متر)، وزن خشک گیاه (گرم)، سطح برگ (سانتی‌متر مربع)) و ویژگی‌های فیزیولوژیک (میزان سبزینگی، محتوای نسبی آب (درصد) و نشت الکترولیت (درصد)) و عناصر (فسفر (درصد)، پتاسیم (درصد) و آهن (میلی‌گرم در گرم وزن خشک)) بودند. در نهایت، داده‌ها با استفاده از برنامه SAS مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت و مقایسه میانگین‌ها با آزمون LSD در سطح احتمال 5 درصد انجام شد.یافته‌ها: نتایج تجزیه واریانس نشان داد که اثر مصرف کود دامی و دیاتومیت بر صفات رویشی، فیزیولوژیکی و عناصر غذایی برگ سیاهدانه معنی‌دار بود. نتایج اثر متقابل تیمارها نشان داد بیش‌ترین ارتفاع بوته (1/57 سانتی‌متر)، قطر ساقه (94/2 میلی‌متر)، وزن خشک بوته (32/4 گرم) و سطح برگ (9/3 سانتی‌متر مربع) از کاربرد هم‌زمان 60 تن در هکتار کود دامی و 16 تن در هکتار دیاتومیت حاصل شد. بیش‌ترین میزان سبزینگی و محتوای نسبی آب و کم‌ترین نشت الکترولیت مربوط به مصرف توأم 60 تن در هکتار کود دامی و 16 تن در هکتار دیاتومیت بود. هم‌چنین در خصوص عناصر غذایی مشاهده شد که حداکثر میزان فسفر، پتاسیم و آهن برگ در نتیجه کاربرد همزمان 60 تن در هکتار کود دامی و 16 تن در هکتار دیاتومیت به‌دست آمد. نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج به‌دست آمده از این آزمایش می‎توان توصیه کرد که کاربرد کود دامی همراه با دیاتومیت می‎تواند بر بهبود خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک اثر مثبت داشته و باعث افزایش جذب عناصر غذایی و در نتیجه، بهبود رشد گیاه شود که این می‎تواند باعث کاهش دور آبیاری، کاهش هزینه‎ها و حفظ پایداری کشاورزی و سلامت خاک گردد.