ارزیابی زراعی، اکولوژیکی و اقتصادی کشت مخلوط مریم‌گلی و نعناع‌فلفلی در سطوح مختلف آبیاری و با کاربرد تعدیل‌کننده‌های تنش خشکی

نویسندگان

1 هیأت علمی دانشگاه مراغه

2 دکتری اگروتکنولوژی-اکولوژی گیاهان زراعی، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی دانشکده کشاورزی دانشگاه مراغه

doi
10.22034/saps.2023.54993.2974
چکیده

آزمایشی بصورت کرت‌های دو بار خرد شده بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 36 تیمار و سه تکرار در دانشگاه مراغه در سال‌های زراعی 1398 و 1399 اجرا گردید. فاکتور اصلی رژیم‌های مختلف آبیاری شامل پس از 25، 50 و 75 درصد حداکثر تخلیه مجاز رطوبتی از آب در دسترس بود. فاکتور فرعی الگوهای کشت (کشت خالص نعناع‌فلفلی، کشت خالص مریم‌گلی و کشت مخلوط یک ردیف نعناع‌فلفلی+ یک ردیف مریم‌گلی) و فاکتور فرعی فرعی منابع مختلف کودی شامل عدم مصرف کود به عنوان شاهد، نانو دی‌اکسید تیتانیوم (100 میلی‌گرم در لیتر)، قارچ میکوریزا و کاربرد تلفیقی قارچ میکوریزا + نانو دی‌اکسید تیتانیوم بودند.یافته‌ها: نتایج نشان داد که عملکرد ماده خشک نعناع‌فلفلی و مریم‌گلی در تنش ملایم به ترتیب 7/28 و 27 درصد و در تنش شدید به ترتیب 1/55 و1/64 درصد کاهش یافت. بیشترین عملکرد ماده خشک نعناع‌فلفلی و مریم‌گلی در کشت خالص با کاربرد تلفیقی قارچ میکوریزا+ نانو دی‌اکسید تیتانیوم بدست آمد. همچنین بیشترین درصد اسانس نعناع‌فلفلی در کشت مخلوط با کاربرد تلفیقی قارچ میکوریزا+ نانو دی‌اکسید تیتانیوم حاصل شد. بیشترین میزان نسبت برابری زمین معمولی، کاهش واقعی عملکرد و شاخص‌های اقتصادی کشت مخلوط در آبیاری نرمال با کاربرد تلفیقی نانو دی‌اکسید تیتانیوم + قارچ میکوریزا بدست آمد. علاوه بر این، بیشترین درآمد خالص دو گیاه در آبیاری نرمال در کشت مخلوط با کاربرد تلفیقی قارچ میکوریزا + نانو دی‌اکسید تیتانیوم بدست آمد که تفاوت معنی‌داری با کاربرد تلفیقی قارچ میکوریزا + نانو دی‌اکسید تیتانیوم در تنش ملایم و در کشت مخلوط نداشت.