تأثیر تنش خشکی، نانوسوپرجاذب و کودهای زیستی بر صفات مورفوفیزیولوژیکی و عملکرد کلزای بهاره

نویسندگان

1 عضو هیات علمی آموزشی دانشگاه تبریز

2 عضو هیئت علمی گروه اکوفیزیولوژی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

3 دانشجوی دکتری فیزیولوژی تولید و پس از برداشت گیاهان دارویی، گروه علوم و مهندسی باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز،

4 دکتری تخصصی

5 دانشیار گروه علوم و مهندسی باغبانی، گرایش گیاهان دارویی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.

doi
10.22034/saps.2023.56331.3032
چکیده

اهداف: ارزیابی تأثیر تیمارهای نانوسوپرجاذب و کودهای زیستی بر برخی صفات مورفوفیزیولوژیکی، عملکرد و اجزای عملکرد دانه کلزای بهاره تحت سطوح مختلف فراهمی آب از اهداف این تحقیق بود.مواد و روش‌ها :دو آزمایش مزرعه‌ای در سال‌های 1397 و 1398 به‌صورت اسپلیت پلات فاکتوریل براساس طرح بلوک‌های کامل تصادفی در 3 تکرار انجام شد. تیمارها شامل آبیاری در سه سطح، آبیاری بعد از تبخیر 70 ،120 و 170 میلی‌متر تبخیر از تشتک کلاسA در کرت‌های اصلی و تیمارهای نانوسوپرجاذب در دو سطح (0 و 45 کیلوگرم در هکتار) و تیمارهای کودی در چهار سطح: شاهد، کیتوزان، باکتری‌های محرک رشد و کیتوزان + باکتری‌های محرک رشد به-صورت فاکتوریل در کرت‌های فرعی قرار گرفتند. یافته‌ها: محتوای نیتروژن و فسفر، درصد آب برگ، درصد پوشش سبز، محتوای کلروفیل، ارتفاع بوته، تعداد شاخه و برگ در بوته، تعداد نیام‌ در بوته، تعداد دانه در بوته، محصول بیولوژیکی و به تبع آن‌ها محصول دانه کاهش یافتند، اما دمای برگ‌های کلزا افزایش یافت. کاربرد تیمارهای کودی به‌ویژه تیمار تلفیقی کودهای زیستی + نانوسوپرجاذب تحت تمامی سطوح آبیاری منجربه بهبود این صفات و محصول دانه کلزا به‌خصوص در تنش شدید گردید. کاربرد نانوسوپرجاذب به‌تنهایی فقط تحت تنش متوسط و شدید منجربه بهبود این صفات نسبت به عدم کاربرد آن شد. نتیجه‌گیری: بهبود صفات مورفوفیزیولوژیکی و اجزای محصول درنهایت موجب افزایش محصول دانه گیاهان کلزا شد. بنابراین، می‌توان نتیجه گرفت که کاربرد تلفیقی نانوسوپرجاذب با کودهای زیستی می‌تواند روشی مؤثر در بهبود محصول کلزا شرایط تنش خشکی باشد.