اثر تیمار قارچ تریکودرما بر صفات زراعی، عملکرد دانه و روغن گلرنگ (Carthamus tinctorius) در خاک‌های شور حاشیه دریاچه ارومیه

نویسندگان

1 عضو هیات علمی موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج

2 مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی

doi
10.22034/saps.2023.56687.3048
چکیده

اهداف: پژوهش به‌منظور بررسی اثرات قارچ تریکودرما بر اجزای عملکرد، عملکرد دانه و روغن گلرنگ و گزینش ژنوتیپ‌های پرمحصول برای کشت در خاک‌های شور حاشیه دریاچه ارومیه اجرا گردید.مواد و روش‌ها: آزمایش به‌صورت کرت‌های خرد شده بر پایه بلوک‌‌های کامل تصادفی با سه تکرار در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی طی سال 1401-1400 اجرا شد. کرت اصلی شامل سطوح قارچ (بدون تیمار و تیمار بذور با قارچ تریکودرما) و کرت فرعی 14 ژنوتیپ‌ گلرنگ بود. یافته‌ها: اثر تیمار قارچ تریکودرما بر ارتفاع بوته، تعداد طبق در بوته، وزن هزار دانه، درصد روغن دانه، عملکرد دانه و روغن مثبت و معنی‌دار بود. بین ژنوتیپ‌های مورد مطالعه اختلاف معنی‌داری در صفات مذکور دیده شد. در هر دو شرایط تیمار با قارچ و بدون تیمار ژنوتیپ‌های پدیده، L1، PI426521 ، PI537698 و PI537694 بیشترین عملکرد دانه و روغن را به خود اختصاص دادند و در یک گروه کلاستری از نظر صفات مورد مطالعه قرار گرفتند. تیمار بذور گلرنگ با قارچ تریکودرما باعث گردید عملکرد دانه ژنوتیپ‌های مذکور به‌ترتیب 645، 677، 575، 494 و520 کیلوگرم در هکتار افزایش یافته و به‌ترتیب به3727، 3531، 3345، 3322 و 3164 کیلوگرم در هکتار برسد. این افزایش در اراضی شور می‌تواند نقش موثری در توسعه پایدار کشت داشته باشد. نتیجه‌گیری: به‌نظر می‌رسد ژنوتیپ‌های پدیده، L1، PI426521 ، PI537698 و PI537694 برای کشت در اراضی شور حاشیه دریاچه ارومیه و مناطقی با اقلیم مشابه مناسب بوده و تیمار قارچ تریکودرما اثر معنی‌داری در افزایش عملکرد دانه و روغن ژنوتیپ‌های گلرنگ داشته باشد.