بررسی پایداری کشت گندم دیم در شهرستان میانه با استفاده از فرایند تحلیل سلسله مراتبی

نویسندگان

1 استاد اقتصاد کشاورزی ،گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

2 کارشناس ارشد اقتصاد کشاورزی ، گروه اقتصاد کشاورزی ، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

3 استاد اقتصاد کشاورزی ، گروه اقتصاد کشاورزی ، دانشکده کشاورزی ،دانشگاه تبریز

doi
10.22034/saps.2023.54926.2971
چکیده

اهداف: هدف اصلی این تحقیق بررسی پایداری کشت گندم دیم در شهرستان میانه، در سال‌های زراعی 1399-1396 می‌باشد.مواد و روش‌ها: برای وزن‌دهی شاخص‌ها از روش تحلیل سلسله مراتبی استفاده گردید. ابعاد اجتماعی، اقتصادی و زیست‌محیطی به عنوان معیار‌های تصمیم‌گیری ارزیابی پایداری و برای هر یک از این ابعاد، پنج شاخص‌ در نظر گرفته شد. پرسش‌نامه‌های مقایسات زوجی تحلیل سلسله مراتبی تنظیم و با مراجعه حضوری، 30 پرسشنامه توسط گندمکاران دیم و 40 پرسشنامه توسط کارشناسان مدیریت جهاد کشاورزی و اداره منابع طبیعی شهرستان میانه تکمیل شده و وزن شاخص‌ها برای هر گروه استخراج گردید.یافته‌ها: از نظر هر دو گروه جنبه اقتصادی دارای وزن بالاتری بوده سپس به ترتیب ابعاد زیست‌محیطی و اجتماعی قرار دارند. در جنبه اقتصادی، از دیدگاه هر دو گروه شاخص‌های نسبت هزینه به درآمد در هر هکتار و عملکرد در هکتار جزء مهم-ترین شاخص‌ها بوده و در مجموع نیز این دو شاخص بالاترین وزن نسبی نهایی را نیز کسب کردند. در جنبه اجتماعی، شاخص‌های خودکفایی در تولید گندم و تعداد ناظر طرح گندم به تعداد گندمکار از دیدگاه کارشناسان و درصد بیمه روستایی از نظر کشاورزان دارای بیشترین تأثیر روی پایداری کشت گندم دیم می‌باشند. در بعد زیست‌محیطی، شاخص‌شخم حفاظتی یا حداقل، دارای بیشترین اهمیت وزنی برای هر دو گروه بودند.نتیجه گیری:توصیه میشود استفاده از بذور اصلاح شده افزایش یافته و با افزایش کارایی استفاده از نهاده‌ها و تعیین اصولی و به موقع قیمت تضمینی خرید گندم در جهت افزایش عملکرد و کاهش نسبت هزینه‌ها به درآمد اقدام گردد.