تجدیدنظرطلبی ایران و چین در نظام بینالملل؛ چالشها و دستاوردهای قرارداد 25 ساله
نویسندگان
1 استادمدعودانشگاه تهران، دکترای روابط بین الملل،دانشگاه خوارزمی، تهران،ایران.
doi
10.22126/ipes.2025.9867.1619چکیده
قرارداد 25 ساله میان ایران و چین، از مهمترین توافقهای ایران پس از انقلاب اسلامی بوده است که در دوران گذار به یک نظم سیاسی بینالمللی رقم خورده است. در این میان رقابت شدید امریکا و چین، پیدا کردن نقش جدید و اثرگذار برای کشورهای مختلف ازجمله ایران بسیار مهم است. پژوهش حاضر با محوریت قرار دادن آثار و نتایج قرارداد 25 ساله میان دو کشور، بهدنبال پاسخ به این پرسش است که نتایج ناشی از قرارداد 25 ساله ایران و چین برای دو کشور کدام است؟ فرضیه مقاله این است: مشارکت راهبردی دو کشور در خاورمیانه، تبدیل شدن ایران به محور ثبات در منطقه و کسب منافع اقتصادی ازجمله دستاورد دولت ایران و خرید نفت ارزان از سوی چین، فروش کالای گران به ایران و قرار دادن ایران درمقابل امریکا برای دور نگه داشتن از توجه امریکا به آسیای شرقی است. نتایج پژوهش نیز نشان داده است که بر مبنای تجدیدنظرطلبی در نظام بینالملل، دو کشور ایران و چین به یکدیگر پیوند میخورند، چین بازیگری با رویه تجدیدنظرطلبی نامحدود بهدنبال به دست گرفتن هژمونی در سطح جهانی و ایران نیز بازیگری تجدیدنظرطلب محدود برای ارتقای جایگاه خود در نظام بینالملل و البته حفظ جایگاه خود در منطقه غرب آسیا است. در نوشتار پیش رو از روش تحلیل تأثیر روند و چارچوب نظری دولت تجدیدنظرطلب استفاده شده است.