بررسی اثر روش های مختلف کاشت و سطوح مختلف توزیع هورمون ها بر صفات زایشی ژنوتیپ های برنج تحت تنش شوری در شمال خوزستان

نویسندگان

1 استاد، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ایران.

2 محقق دوره پسادکتری، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، ایران.

doi
10.22034/saps.2021.47455.2721
چکیده

این پژوهش به صورت کرت‌های دو بار خردشده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در استان خوزستان با هدف تعیین بهترین روش کشت برنج در دو سال (1397 و 1398) انجام شد. سه شیوه کاشت (خشکه‌کاری، نشایی و مستقیم یا رایج منطقه)، 16 سطح مختلف هورمون‌های اکسین و سالسیلیک اسید به صورت پرایمینگ بذری و تیمارهای مختلف اسپری برگی با مقدار 1 و 2 لیتر در هکتار و زمان‌های اسپری مختلف در مراحل پنجه‌زنی و ظهور خوشه بر ژینوتیپ‌های مختلف برنج مورد بررسی قرار گرفت.یافته‌ها: نتایج تچزیه مرکب نشان داد بین اثرات اصلی و متقابل صفات تفاوت معنی‌داری در سطح احتمال یک درصد وجود دارد. عملکرد دانه و اجزای عملکرد به همراه کلیه صفات رویشی و زایشی (وزن پانیکول، وزن هزاردانه، تعداد دانه پر و پوک در پانیکول) که می‌توانند از طریق فتوسنتز جاری یا انتقال مجدد باعث افزایش عملکرد دانه گردند بیشترین مقدار خود را در روش کشت نشایی به دلیل ایجاد شرایط بهینه و مطلوب رشد در راستای تنش‌‌زدایی دارا بودند. در بین تیمارهای هورمونی بیشترین مقدار عملکرد دانه و اجزای عملکرد در پرایمینگ تلفیقی بذر با هر دو هورمون رشدی اکسین و سالیسیلیک اسید به دلیل مکمل هم بودن دو هورمون رشدی در تنظیم واکنش‌های بیوشیمیایی و مرفولوژیکی گیاه که هرچه زمان استفاده از این هورمون‌ها زودتر باشد به لحاظ زمان‌بر بودن، تأثیر سازگاری به مراتب بیشتری داشتند که در روش پرایمینگ به دلیل ایجاد مقاومت و تسریع در رشد، مشاهده شدند.