بررسی عملکرد و اجزای عملکرد دانه هیبریدهای ذرت در شرایط آب و هوایی مغان

نویسندگان

1 بخش تحقیقات ذرت و گیاهان علوفه ای، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

2 بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی،

doi
10.22034/saps.2021.48722.2761
چکیده

اهداف: این پژوهش با هدف تعیین هیبریدهای برتر از لحاظ عملکرد و اجرای عملکرد دانه با استفاده از روش‌های آماری مختلف طی دو سال زراعی در شرایط آب و هوایی مغان انجام گردید.مواد و روش‌ها: آزمایش در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با چهار تکرار طی دو سال زراعی 98-1399 در ایستگاه تحقیقات کشاورزی مغان انجام گرفت.یافته‌ها: تجزیه مرکب صفات زراعی نشان داد که اثر برهمکنش سال × هیبرید برای صفات ارتفاع بوته، تعداد دانه در ردیف بلال، قطر بلال و وزن هزار دانه معنی‌دار بود. عملکرد بلال و عملکرد دانه فقط در بین هیبریدهای ذرت در سطح احتمال پنج درصد معنی‌دار بود. همبستگی بین عملکرد دانه با عملکرد بلال و تعداد دانه در ردیف بلال مثبت و معنی‌دار بود. براساس نتایج بای‌پلات هیبریدهای شماره سه (K47/2-2-1-4-2-1-1-1× MO17) و هفت (KLM77021/4-1-2-1-2-4-1× K47/3) از لحاظ عملکرد بلال، عملکرد دانه و تعداد دانه در ردیف بلال و هیبریدهای شماره 5 (KLM82010 × K3640/3) و 9 (SC647) از لحاظ وزن هزار دانه، تعداد ردیف دانه در بلال، قطر بلال، ارتفاع بلال و ارتفاع بوته جزء هیبریدهای برتر بودند. یازده هیبرید ذرت براساس صفات ارتفاع بوته، ارتفاع بلال، عملکرد و اجزای عملکرد دانه در دو گروه مختلف تقسیم‌بندی شدند به‌طوریکه افراد با خصوصیات مطلوب در یک گروه قرار گرفتند. نتیجه‌گیری: هیبرید شماره هفت (KLM77021/4-1-2-1-2-4-1× K47/3) از لحاظ صفات زراعی برای منطقه مغان پایدار بود. براساس نتایج حاصل از نقشه دمایی خوشه‌بندی هیبریدها از صفات تعداد دانه در ردیف بلال و عملکرد بلال به‌همراه عملکرد دانه می‌توان در انتخاب افراد برتر اسنفاده کرد.