ارزیابی توان جدایه‌های ریزوسفری در انحلال Zn کم‌محول در شرایط درون‌شیشه‌ای و بررسی توانایی آنها در تأمین Zn گیاه ذرت

نویسندگان

1 دکتری علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

2 علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

3 علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

4 علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

5 استاد بیوتکنولوژی گیاهی، پژوهشگاه ملی مهندسی ژنتیک و زیست فناوری، تهران

doi
10.22034/saps.2022.49165.2776
چکیده

اهداف: در این پژوهش تاثیر باکتری‌های توانمند حل‌کننده روی بر تامین روی گیاه ذرت رقم سینگل کراس 704 ارزیابی شد. مواد و روش‎ها: جداسازی باکتری‌ها از ریزوسفرگیاهان ذرت، گندم و آفتابگردان در شهرهای مختلف استان آذربایجان شرقی انجام شد. آزمایش در دو فاز درون شیشه‌ای و گلخانه‌ای در قالب طرح آماری کاملاً تصادفی با سه تکرار انجام شد. یافته‎ها: در مجموع 20 جدایه باکتریایی از ریزوسفر گیاهان مورد بررسی بدست آمد. در ارزیابی کیفی، نتایج نشان داد که جدایه ZP13 در منبع فسفات روی، ZO11 در منبع اکسید روی و ZC10 در منبع کربنات روی با نسبت HD/CD به ترتیب 74/1، 68/1 و 61/1 دارای بیشترین توان انحلال بودند. در ارزیابی کمّی انحلال روی نیز در فسفات روی جدایه ZP13 با مقدار 64/24 میلی‌گرم بر لیتر، جدایه ZC10 در کربنات روی با 48/19میلی‌گرم بر لیتر و جدایه ZO11 در اکسید روی با مقدار 54/26 میلی‌گرم بر لیتر بیشترین توان انحلال را داشتند. جدایه‌های برتر روی در این آزمایش ZO11 و ZO14 بودند. دو جدایه ZO11 و ZO14 در مقایسه با تیمار شاهد منفی منجربه افزایش جذب روی به ترتیب 7/179 و 37/62 درصد در ریشه و 1/155 و 6/110 درصد در بخش هوایی گیاه ذرت شدند. شناسایی جدایه‌های ZO11 و ZO14 نشان داد که متعلق به Acinetobacter calcoaceticus و Agromyces italicus هستند. نتیجه‎گیری: طبق نتایج این آزمایش، می‌توان از پتانسیل باکتری‌های ریزوسفری گیاهان مختلف برای تامین عنصر روی مورد نیاز گیاهان بعنوان یک راهکار سالم و دوستدار محیط زیست بهره برد.