ارزیابی عملکرد کمّی و کیفی خرفه (Portulaca oleracea L.) تحت تاثیر ورمیکمپوست، کودهای شمیایی و نانو در شرایط اقلیمی مختلف
نویسندگان
1 گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل،ایران
2 گروه فضای سبز دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی دانشگاه سیستان وبلوچستان، زاهدان ،ایران
3 دانشجوی دکتری زراعت گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل،ایران
4 گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل،ایران
doi
10.22034/saps.2021.45830.2689چکیده
اهداف: با توجه به اهمیت خرفه به عنوان یک گیاه مستعد پرورش در مناطق خشک و نیمه خشک این مطالعه با هدف ارزیابی جنبه تولیدی کشت خرفه تحت مدیریت سطوح مختلف ورمیکمپوست ودر شرایط استفاده از کود شمیایی و نانو در دو شهرستان گرگان و زاهدان اجرا شد. مواد و روشها: این پژوهش به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار انجام شد. کاربرد کود شمیایی و نانو در شش سطح شامل شاهد یا عدم کاربرد کود، نانوذره نیتروژن، فسفر و پتاسیم (به ترتیب با نسبتهای 3 ، 2 و 2 در هزار) و مصرف کود شیمیایی نیتروژن، فسفر و پتاسیم (به ترتیب 200، 100 و 150 کیلوگرم در هکتار)، به عنوان عامل اول و چهار سطح مختلف ورمیکمپوست شامل شاهد یا عدم مصرف ورمیکمپوست، 5، 10، و 15 تن در هکتار به عنوان عامل دوم بود. یافتهها: در هر دو منطقه تولید خرفه، تاثیر تمامی تیمارهای کودی و ورمیکومپوست بر روی عملکرد بذر خرفه معنیدار بود با این وجود، میزان عملکرد بذر خرفه در منطقه گرگان نسبت به منطقه زاهدان حدود 96/36 درصد بیشتر بود. بیشترین مقدار عملکرد در هر دو منطقه گرگان و زاهدان از تیمار کاربرد نانو ذره نیتروژن همراه با مصرف 15 تن در هکتار ورمیکمپوست به دست آمد. کمترین شاخص برداشت بذر از تیمار بدون کاربرد کود و مصرف 15 تن ورمیکمپوست به صورت تنها، حاصل شد. نتیجهگیری: بهطور کلی نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد که منطقه گرگان برای تولید خرفه مساعدتر از زاهدان بود. بیشترین عملکرد بذر و روغن با کاربرد نانو ذره نیتروژن همراه با مصرف 15 تن در هکتار ورمی کمپوست حاصل شد.