ارزیابی پایداری هیبریدهای گروه فائو 600 ذرت با استفاده از صفات عملکرد و اجزای عملکرد دانه

نویسندگان

1 بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی،

2 بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج

3 بخش تحقیقات ذرت و گیاهان علوفه‌ای، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

doi
10.22034/saps.2022.49312.2786
چکیده

به‌منظور ارزیابی 38 هیبرید ذرت، آزمایشی در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در دو مکان مغان و کرج طی سال زراعی 1399 اجرا شد. ن هیبرید شماره نه (K74/2-2-1-4-1-1-1 × K3640/3) با بیشترین عملکرد دانه و طول بلال به‌عنوان برترین هیبرید شناسایی شد. همبستگی مثبت معنی‌دار بین عملکرد دانه با عمق دانه و وزن هزار دانه معنی‌دار بود. میزان وارثت‌پذیری برآورده شده بین 01/19 (عملکرد دانه) تا 59/87 (تعداد ردیف دانه در بلال) درصد بود. تجزیه رگرسیون چندگانه نشان داد که صفات تعداد ردیف دانه در بلال و قطر بلال ارتباط مثبت و معنی‌دار با عملکرد دانه داشت. تجزیه خوشه‌ای با صفات عملکرد دانه، تعداد دانه در ردیف بلال، تعداد ردیف دانه در بلال، طول بلال، قطر بلال، وزن هزار دانه و عمق دانه، 38 هیبرید ذرت را در چهار گروه متفاوت طبقه-بندی کرد که یکی از گروه‌ها با دارا بودن هیبرید‌ شماره 26 (KLM81027 × K47/3) و 37 (TWC) به‌عنوان مطلوب‌ترین گروه بود. نتایج حاصل از تجزیه پایداری هیبریدهای ذرت در دو منطقه نشان داد که هیبریدهای شماره 4، 9، 13، 15، 19، 20، 23، 25، 32، 37 و 38 دارای بیشترین رتبه عملکرد و پایداری برای مناطق گرم و خشک بودند. براساس یافته‌های حاصل از این پژوهش چنین به‌نظر می‌رسد هیبریدهای گروه فائو 600 می‌تواند برای کاشت در مناطق گرم و خشک مناسب باشد. به‌طوریکه هیبرید K74/2-2-1-4-1-1-1 × K3640/3 جزء بهترین و سازگارترین هیبرید بودند.