اثر روش و تاریخ کاشت بر عملکرد، کارایی مصرف آب و خصوصیات ریخت‌شناسی دو رقم ذرت دانه ای

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج ،البرز ، ایران

2 استادیار، مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

3 استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران

4 گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران

5 استادیار، مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

doi
10.22034/saps.2021.44751.2644
چکیده

چکیده:اهداف: مطالعه با هدف بررسی اثر روش کشت نشایی و هیدروپرایمینگ بذر در تاریخ‌های مختلف کاشت بر عملکرد، کارایی مصرف آب و خصوصیات ریخت‌شناسی ارقام ذرت دانه‌ای در کشت دوم انجام شد.مواد و روش‌ها: آزمایش به‌صورت اسپلیت‌پلات فاکتوریل بر پایه بلوک‌های کامل تصادفی در مزرعه پژوهشی مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج طی سال زراعی 1396 اجرا گردید. فاکتور اصلی تاریخ‌های کاشت (10 و 20 تیر و 1 مرداد) و فاکتورهای فرعی روش‌های کاشت (مستقیم، هیدروپرایم‎ و نشاکاری) و ارقام ذرت (هیبرید سینگل‌کراس 260 و 704) بودند.یافته‌ها: عملکرد دانه، ماده خشک، شاخص سطح برگ و وزن خشک برگ با تأخیر در کشت از 20 تیر به 1 مرداد به‌طور معنی‌داری به‌ترتیب به میزان 3/58، 0/26، 6/8 و 2/10 درصد کاهش یافتند. از طرفی روش کشت نشائی به‌طور معنی-‌داری صفات مذکور را نسبت به روش هیدروپرایمینگ و مستقیم بذر افزایش داد. در برهمکنش دوگانه تاریخ کشت و رقم حداکثر عملکرد دانه و ماده خشک به‌ترتیب 2/9193 و 0/19767 کیلوگرم در هکتار از رقم 704 در تاریخ 10 تیر و بیشترین کارایی مصرف آب برای تولید دانه و ماده خشک به‌ترتیب 49/1 و 34/3 کیلوگرم بر مترمکعب از رقم 704 در تاریخ 20 تیر حاصل شد.نتایج: به‌منظور دستیابی به حداکثر عملکرد دانه، ماده خشک و کارایی مصرف آب در منطقه کرج با آب‌وهوای نیمه‌خشک، کشت نشایی رقم 704 در تاریخ 10 تیرماه و در صورت کشت تأخیری در اوایل مردادماه کشت نشایی رقم 260 قابل‌توصیه خواهد بود.