تجارب پدیداری مبتنی بر رودربایستی در روابط زوجی زنان با صمیمیت پایین

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد مشاوره دانشگاه علامه طباطبائی

2 استادیارگروه مشاوره دانشگاه علامه طباطبایی

3 استادیار گروه مشاوره دانشگاه علامه طباطبائی

doi
10.22054/qccpc.2021.61541.2720
چکیده

یکی از آداب فرهنگی ایرانیان، رودربایستی است: نوعی احساس کم‌رویی و خجالت، مرتبط با حفظ وجهه که در مواقعی‏که افراد احترام زیادی برای طرف مقابل قائلند، به‏چشم می‎خورد. پژوهش حاضر با هدف شناسایی تجارب پدیداری مبتنی بر رودربایستی در روابط زوجی زنان با صمیمیت پایین انجام شد. در این پژوهش، از رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی استفاده گردید. مشارکت‌کنندگان شامل 14 زن با صمیمیت زوجی پایین بودند که از طریق روش نمونه‏‏گیری هدفمند ملاکی و گلوله‏ برفی؛ با استفاده از مقیاس صمیمیت انتخاب شدند. گردآوری داده‏ها از طریق مصاحبه نیمه‏‏ساختاریافته انجام گرفت و صوت مصاحبه‌ها واژه به واژه پیاده‌سازی گردید. داده‏ها با استفاده از روش تحلیل پدیدارشناختی هفت‌مرحله‌ای کلایزی تجزیه و تحلیل شد. تحلیل تجربه پدیداری مبتنی بر رودربایستی در روابط زوجی زنان با صمیمیت پایین منجر به استخراج 11 مضمون اصلی گردید که عبارتند از: ادراک مشارکت‌کنندگان از مفهوم رودربایستی، حوزه‌های بروز، دلایل رودربایستی از دید افراد تجربه‌کننده، نحوه بروز، پیامدهای شناختی، پیامدهای عاطفی، پیامدهای رابطه‎ای، پیامدهای جسمانی-روا‌ن‌شناختی، پیامدهای مثبت، عوامل موثر و نتایج کنارگذاشتن رودربایستی. یافته‏های پژوهش حاضر نشان داد که پدیده رودربایستی به دلایل متفاوت و در ابعاد مختلفی از روابط صمیمانه زنان با همسرانشان و در قالب‏های متنوعی رخ می‏دهد و رخداد این پدیده و نیز کنارگذاشتن آن موجب ایجاد طیفی از پیامدهای مثبت و منفی برای آنان می‏گردد. پیشنهاد می‏شود با توجه به نتایج این پژوهش برنامه‌ای تدوین گردد تا در فرایند زوج‏درمانی در بستر فرهنگی، نوع تعاملات زوجین مورد توجه و ارزیابی قرار گرفته و مداخلات متناسب انجام گیرد.