تأثیر زراعت برنج (Oriza sativa L.) توأم با اردک بر روند تغییرات شاخص‌های رشدی، فتوسنتز و بهره‌وری آب آبیاری و باران در سیستم‌های مختلف کشت

نویسندگان

1 استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات دانشکده کشاورزی دانگشاه گیلان

2 گروه علوم خاک، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

3 گروه زراعت و اصلاح نباتات-دانشکده علوم کشاورزی-دانشگاه گیلان-رشت-ایران

4 گروه مهندسی آب- دانشکده علوم کشاورزی-دانشگاه گیلان-رشت-ایران

5 گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

doi
10.22034/saps.2021.44833.2646
چکیده

اهداف: این پژوهش به‌منظور بررسی تأثیر کاربرد توأم اردک در سیستم‌های مختلف کشت برنج بر شاخص‌های رشدی، فتوسنتز و بهره‌وری آب مزارع شالیزاری مورد آزمایش قرار گرفت.مواد و روش‌ها: آزمایش به‌صورت اسپلیت پلات فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار طی دو سال زراعی 97-1396 و 98-1397 در مزرعه پژوهشی دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان اجرا شد. تیمارها شامل سه سیستم مختلف کشت (متداول، بهبودیافته و SRI) به‌عنوان عامل اصلی، و ترکیب دو سطح اردک (شاهد و 750 قطعه در هکتار) و سه سطح کنترل علف‌هرز (شاهد، یک و دو بار وجین) به‌صورت فاکتوریل به‌عنوان عامل فرعی بودند.یافته‌ها: نتایج این تحقیق نشان داد که، در ابتدای دوره رشد، کلیه تیمارهای آزمایشی از نظر شاخص سطح برگ تفاوت معنی‌داری را از خود نشان داده و با افزایش طول دوره رشد افزایش شاخص سطح برگ در شرایط ترکیب تیماری 750 قطعه اردک در هکتار و سیستم کشت SRI بیشتر بود. در ابتدای رشد، سرعت رشد گیاه در سیستم کشت SRI کمتر از بقیه بود و در اواسط تا اواخر دوره رشد مقادیر سرعت رشد گیاه در SRI>بهبود یافته>متداول بود. نتیجه‌گیری: به‌طور کلی، کاربرد توأم برنج- اردک در سیستم‌های مختلف کشت می‌تواند برای بهبود عملکرد کمی و شاخص‌های رشدی و فیزیولوژیک برنج جهت حصول اهداف کشاورزی پایدار و افزایش درآمد کشاورزان در واحد سطح در مناطق جلگه‌ای گیلان مناسب به‌نظر رسد.