بهینهسازی توزیع مکانی بازاریابها با استفاده از تحلیلهای GIS
نویسندگان
1 گروه سنجشازدور و سیستمهای اطلاعات جغرافیایی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 گروه سنجشازدور و سیستمهای اطلاعات جغرافیایی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.22059/jhgr.2025.380361.1008720چکیده
بازاریابی یکی از عوامل مهم در موفقیت کسبوکارهای شهری به شمار میرود و میتواند منجر به رشد تجاری و برتری نسبت به رقبا شود. شرکتهای تولید و پخش (مانند مواد غذایی، آرایشی و بهداشتی، شویندهها، دارویی و غیره) به دنبال کاهش هزینههای نیروی انسانی و رفتوآمد بازاریابان خود در سطح شهر هستند. توزیع مکانی بهینه بازاریابها نقش مهمی را در کاهش هدر رفت نیروی انسانی، زمان و هزینه و همچنین بهبود فعالیتهای بازاریابی مینماید. هدف از پژوهش حاضر بهینهسازی توزیع مکانی بازاریابها با استفاده از تحلیلهای شبکه سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS) است. بدین منظور، با استفاده از تحلیلهای شبکه GIS روشی برای تقسیمبندی (خوشهبندی) محدودههای تحت پوشش بازاریابان بر اساس تعداد و موقعیت جغرافیایی خردهفروشیها ارائهشده است. روش پیشنهادی، خردهفروشیها را در یکسری محدودههای جغرافیایی (خوشهها) قرار میدهد بهطوریکه تعداد خردهفروشیها در این محدودهها حتیالامکان برابر میباشند. هر یک از این خوشهها به یک بازاریاب تخصیص میباید. نتایج اجرای روش مذکور در منطقه 6 شهر تهران نشان میدهد که خوشهها و مسیرهای ویزیت بازاریابان در داخل هر خوشه بهینه بوده و خوشهها دارای کمترین شکستگی در مرزها هستند که باعث تشخیص آسانتر و درنتیجه خطای کمتر بازاریابها میشود. بهعبارتدیگر، روش پیشنهادی امکان تعیین خوشههای بازاریابی با تعداد خردهفروشیهای یکسان و ویزیت بازاریابی با کوتاهترین مسافت در داخل هر خوشه را فراهم مینماید