سرمایههای جوامع محلی و توسعه اقتصادی گردشگرمحور مطالعه موردی: روستاهای هدف گردشگری استان زنجان
نویسندگان
1 گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
2 گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
3 گروه مدیریت جهانگردی، دانشکده میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
doi
10.22059/jhgr.2024.371800.1008668چکیده
هدف از انجام تحقیق ارزیابی نقش چارچوب سرمایههای جامعه روستایی در توسعه اقتصاد روستایی از طریق توسعه گردشگری در روستاهای هدف گردشگری استان زنجان است. به این منظور از هر یک از شهرستانهای 8 گانه استان یک روستا بهعنوان روستای هدف گردشگری از سوی سازمان گردشگری انتخابشده است. جامعه آماری روستاهای نمونه است که در سال 1395 بالغبر 8812 مورد بوده که حجم نمونه 327 نفر از طریق کوکران انتخاب شد. جمعآوری اطاعات از طریق پرسشنامه صورت گرفت. بهمنظور تجزیهوتحلیل دادهها از آزمونهای آماری از قبیل t تک نمونهای، رگرسیون خطی چند متغیره، همبستگی و جداول توافقی و کروسکال والیس استفادهشده است. نتایج تحلیل نشان داد که تمامی ابعاد سرمایههای جامعه محلی بالاتر از مطلوبیت عددی مورد آزمون بوده و تفاوت معناداری را در سطح 99 درصد نشان میدهد و از بین ابعاد سرمایه جامعه روستایی به ترتیب سرمایه اجتماعی (3.8245) و سرمایه ساختهشده (3.9635) بیشترین تأثیر در توسعه اقتصاد روستایی داشتهاند. از طرفی دیگر، توسعه گردشگری در روستاهای نمونه تأثیر مثبتی بر روی تنوع منابع درآمدی برای ساکنین (3.5315) و بهبود فرصتهای اشتغال و درآمدی (3.3637) داشته است. همچنین نتایج تحلیل رگرسیون خطی با توجه به ضریب تعیین (0.901) و مقدار آماره آزمون F برابر با 394.172 نشان داد که بیشترین تأثیر مستقیم ابعاد سرمایههای جامعه محلی در اقتصاد روستایی از طریق توسعه گردشگری از دیدگاه پاسخگویان ساکن روستاهای هدف گردشگری مورد مطالعه به ترتیب به سرمایه مالی (0.546) و سرمایه اجتماعی (0.512) اختصاص دارد.