تبیین جایگاه واقعی بخش کشاورزی ایران در اقتصاد ملی با تمرکز بر ارزش افزودة کسب و کار کشاورزی
نویسندگان
1 دکترای اقتصاد کشاورزی و پژوهشگر مؤسسه پژوهشهای برنامهریزی، اقتصاد کشاورزی و توسعه روستایی
2 دکترای مدیریت استراتژیک و استادیار پژوهشی مؤسسه پژوهشهای برنامهریزی، اقتصاد کشاورزی و توسعه روستایی
3 کارشناس ارشد علوم اقتصادی و مربی پژوهشی مؤسسه پژوهشهای برنامهریزی، اقتصاد کشاورزی و توسعه روستایی
doi
10.30490/aead.2019.85242چکیده
محاسبه شاخصهای کلان اقتصادی برای بخش کشاورزی در قالب سیستم حسابهای ملی نمیتواند مبین جایگاه واقعی این بخش در اقتصاد ملی باشد. مطالعه حاضردر صدد برآورد جایگاه واقعی بخش کشاورزی ایران از طریق محاسبه آثار مستقیم و غیرمستقیم آن در اقتصاد ملی است. از دادههای سری زمانی 93-1370 ایران برای برآورد و محاسبه شاخصهای مورد نظر استفاده شد. نتایج این مطالعه نشان داد که گروه کشاورزی با توجه به سهم 7 درصدی در GDP و سهم وزنی رشد اقتصادی 68/2 درصدی در رشد اقتصادیِ 08/3 درصدی کل کشور در سالهای 93-1370، بعد از گروههای صنایع و معادن و خدمات در رتبه سوم اهمیت از نظر اثرگذاری مستقیم بر اقتصاد ملی قرار دارد. اثر غیرمستقیم کشاورزی در اقتصاد ملی بر اساس ارزش افزوده فعالیتهای پسین و پیشین کشاورزی، برابر 16 درصدGDP و بر اساس ارزش افزوده صنایع پسین مرتبط با کشاورزی، حدود 1/3 درصد از تولید ناخالص داخلی برآورد شد.مجموع سهم ارزش افزوده بخش کشاورزی ایران بر پایه قیمتهای ثابت سال 1383 در سالهای 93-1383 به صورت مستقیم و غیر مستقیم (اثر کل) حدود 5/22 درصد GDP کشور بوده است. با توجه به اهمیت جایگاه واقعی بخش کشاورزی در تدوین سیاستهای مرتبط با برنامههای توسعه کشور، پیشنهاد میشود که برآورد سالانه اشتغال، صادرات و ارزش افزوده کسب و کار کشاورزی، در حکم شاخصهای اثرگذار غیرمستقیم کشاورزی در اقتصاد کشور از سوی سازمانهای متولی آمار اقتصادی کشور به عنوان یک طرح آماری ملی مورد توجه قرار گیرد.