سبک رهبری اثربخش در محیطهای متلاطم: مروری سیستماتیک
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مـدیریت آموزشـی، دانشـکده روانشناسـی و علـوم تربیتـی، دانشـگاه تهـران، تهـران، ایـران
2 دانشیار، گروه مدیریت و برنامهریزی آموزشی، دانشکده روانشناسی و علـوم تربیتـی، دانشـگاه تهـران، تهـران، ایـران.
doi
10.22054/jmsd.2024.78899.4455چکیده
پژوهش حاضر با هدف شناسایی سبک رهبری اثربخش در محیطهای متلاطم انجام شد. اسناد علمی بین سالهای 2017 تا 2024، به تعداد 12900 سند علمی، جامعه پژوهش حاضر را شکل میدهند که در 8 پایگاه خارجی و 2 پایگاه داخلی یافت شدند. مرور سیستماتیک صورت گرفته مبتنی بر راهنمای آیتمهای ترجیحی پریزما، ارائه شدهاست. پس از واکاوی عنوان، روش پژوهش و یافتهها، 30 مطالعه گزینش و مورد واکاوی قرار گرفتند. به منظور کنترل کیفیت پژوهش همچنین ارزیابی یافتهها، از بازخوردهای خبرگان در فرآیند گزینش، تجزیهوتحلیل مقالات و همچنین ابزار کسپ استفاده شد. نتایج نشان داد 2 سبک رهبری تحولآفرین و تطبیقی به عنوان سبکهای رهبری اثربخش در شرایط متلاطم توصیه شدهاند. رهبری تحول آفرین با ایجاد فرهنگ حمایتی و اعتماد، الهامبخشی، تشویق خلاقیت و نوآوری، توسعه فرهنگ یادگیری و تبادل اطلاعات، تقویت مشارکت در تصمیمگیری، توسعه فرهنگ تغییر، افزایش تعهد کارکنان، تبدیل بحران به فرصت، دارا بودن دانش موقعیت، شبکهسازی و همکاری، پاسخگویی سریع، توسعه چشمانداز، خوشبینی، پیشبینی و برنامهریزی، مرشدگری و توسعه کارکنان؛ رهبری تطبیقی با دارا بودن هوش عاطفی، تعامل بینفردی و تلاش مشارکتی، آگاهی موقعیتی، تفکر غیرخطی، تشخیص مشکل، اشتراکگذاری دانش، انعطافپذیری، پاسخگویی سریع و توجه متمرکز، در محیطهای متلاطم نسبت به دیگر سبکهای رهبری، اثربخشتر هستند.