اثر تلقیح با باکتریهای محرک رشد و قارچ شبهمیکوریز بر برخی صفات رشدی و عملکرد اسانس بادرشبو (Dracocephalum moldavica L.) تحت تنش کمآبی
نویسندگان
1 گروه اکوفیزیولوژی گیاهی، دانشگده کشاورزی، دانشگاه تبریز
2 گروه اکوفیزیولوژی گیاهی، دانشگده کشاورزی، دانشگاه تبریز
3 گروه اکوفیزیولوژی گیاهی، دانشگده کشاورزی، دانشگاه تبریز
4 گروه علوم خاک، دانشگده کشاورزی، دانشگاه تبریز
doi
10.22034/saps.2020.12298چکیده
اهداف: بررسی اثر تلقیح با باکتریهای محرک رشد و قارچ شبهمیکوریز تحت تنش کمآبی بر برخی صفات رشدی و عملکرد اسانس بادرشبو از اهداف مهم این پژوهش می باشد. مواد و روشها: آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در سال 1396در سه تکرار در دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز اجرا شد. عامل اول تنش کمآبی بر اساس ظرفیت مزرعهای در چهار سطح شامل شاهد بدون تنش کمآبی (100-85 درصد ظرفیت زراعی)، 85-70 درصد ظرفیت زراعی، 70-55 درصد ظرفیت زراعی، 55-40 درصد ظرفیت زراعی و عامل دوم تلقیح بادرشبو با میکروارگانیسمهای مختلف شامل اینتروباکتر، سودوموناس، آگروباکتریوم، قارچ شبه میکوریز و شاهد (عدم تلقیح) در نظر گرفته شد. یافتهها: نتایج آزمایش نشان داد که اثر تنش کمآبی و تیمار تلقیح بر تمام صفات مورفولوژیکی بادرشبو معنیدار بود. با افزایش تنش کمآبی ارتفاع بوته، تعداد شاخه فرعی، طول سرشاخه اصلی، تعداد چرخه گل در ساقه اصلی، درصد و عملکرد اسانس به طور معنیداری کاهش یافتند. بالاترین عملکرد خشک سرشاخه گلدار (41/2 گرم در گلدان) تحت تیمار بادرشبو با انتروباکتر بدست آمد. بیشترین عملکرد پیکره رویشی (59 گرم در گلدان)، درصد اسانس (32/0 درصد) و عملکرد اسانس ( 19/0 گرم در گلدان) تحت تیمار تلقیح با آگروباکتریوم حاصل شد. نتیجهگیری: به طور کلی تیمارهای تلقیح با قارچ شبهمیکوریز و آگروباکتریوم، از نظر صفات عملکرد پیکره رویشی و عملکرد اسانس در شرایط تنش متوسط کمآبی (70-55 درصد ظرفیت زراعی) بهتر عمل کرده و میتوانند به عنوان تیمارهایی برای کاهش کابرد کودهای شیمیایی در تولید پایدار بادرشبو توصیه شوند.