فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در عصر جهانی‌ شدن، شرکت‌های فراملیتی به عنوان بازیگران نظام بین‌الملل و اقتصاد جهانی از قدرت بسیاری جهت تاثیرگذاری برخوردار شده‌اند. این نهادها در حال حاضر چنان قدرتی در اقتصاد جهانی دارند که باید توجه خود را روی این مسئله متمرکز سازیم که این نهادها به چه نحوی حاکمیت را تضعیف کرده و بر جریان سرمایه‌گذاری بین‌المللی اثرگذارند. این پژوهش از رویکرد وابستگی که یکی از رویکردهای رایج در بررسی موانع تاریخی توسعه در ایران است و از ظرفیت بالایی در تحلیل توسعه و توسعه نیافتگی در جهان سوم برخوردار است، برای تحلیل نقش شرکت‌های فراملیتی در اقتصاد ایران استفاده می‌کند. هدف پژوهش آن است که با رویکرد تحلیلی-توصیفی و در چارچوب دیدگاه‌های جدید وابستگی (توجه به شرایط اجتماعی، اقتصادی و سیاسی خاص کشور و نقش فعال دولت به عنوان سیاست‌گذار اصلی)، نشان دهد فعالیت شرکت‌های فراملیتی در ایران چه تاثیری بر روند وابستگی کشور به دنیای خارج داشته است. یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که ورود شرکت‌های فراملیتی در کشورهای در حال توسعه با هدف انتقال سرمایه و تکنولوژی، بدون در نظر گرفتن شرایط و بسترهای اقتصادی، سیاسی، حقوقی و ... مناسب محقق نخواهد شد. به این ترتیب ورود شرکت‌های فراملیتی نه تنها رشد و توسعه اقتصادی را به همراه نخواهد داشت بلکه می‌تواند به تعمیق وابستگی و از میدان به درشدن بنگاه‌های تولیدی داخلی منتهی گردد. تحلیل‌های این پژوهش از تجربیات تاریخی اقتصاد ایران نیز تائیدی بر بحث‌های نظری و تحلیلی است، در ایران نیز ورود سرمایه و انتقال تکنولوژی توسط شرکت‌های فراملیتی بدون توجه به شرایط داخل با رویکرد توسعه‌ای صورت نگرفته و منجر به وابستگی اقتصاد ایران به دنیای خارج شده است.