فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

برنامه­ریزی برای بهبود شرایط تولیدی نیازمند تعیین اهداف کمّی متناسب با شرایط تولیدی می­باشد. پژوهش حاضر با این هدف و شناسایی راهکارهایی برای بهبود چگونگی تخصیص نهاده­ها در زراعت پیاز استان آذربایجان شرقی انجام شد. بدین منظور از رهیافت تحلیل پوششی داده­ها استفاده و بعد از تعیین مناطق مرجع برای استان آذربایجان شرقی به مقایسه چگونگی استفاده از نهاده­ها میان بهره­برداران استان­های مشابه از لحاظ ساختار تولیدی پرداخته شد. نتایج نشان داد که در شرایط بازده ثابت نسبت به مقیاس و رویکرد کاهش هزینه، میزان مصرف همه­ نهاده­ها به‌استثنای کودهای شیمیایی فسفاته و ازته کاهش و سود هر هکتار پیاز 23 درصد افزایش یافته است. در رویکرد افزایش درآمد، امکان افزایش تولید در هر هکتار از ۴۴ به 61 تن وجود داشته است به­گونه­ای که می­توان سود در هکتار را تا 96 میلیون ­ریال افزایش داد. در رویکرد حداکثرسازی سود، انتظار می­رفت از مصرف نهاده­های بذر، حشره­کش و قارچ­کش کاسته شود و بر میزان مصرف کود حیوانی، علف­کش و کودهای شیمیایی فسفاته، ازته و پتاسه افزوده شود. همچنین در شرایط بازده متغیر نسبت به مقیاس نتایج نشان داد که در رویکرد کاهش هزینه، امکان کاهش سود وجود دارد. در رویکرد افزایش درآمد، تولید تا 51 تن در هر هکتار قابل افزایش بوده است و در نتیجه می­توان سود را از 61 به 75 میلیون ریال رساند. پیگیری رویکرد حداکثرسازی سود با افزایش مصرف نهاده­های بذر، کود حیوانی، علف­کش، کودهای شیمیایی ازته و پتاسه و کاهش مصرف حشره­کش، قارچ­کش، کود شیمیایی فسفاته و نیروی کار می­تواند سودآوری را تا 101 درصد نسبت به وضعیت موجود افزایش دهد.