فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اطلاع در مورد تغییرات مکانی خاک از نظر اندازه‌گیری تنوع خاک، امکان برآورد کیفیت و تنوع در نقشه‌های خاک را ارائه می‌دهد. شاخص‌های تنوع و مدل‌های توزیع فراوانی ابزار آماری است که اکولوژیست‌ها در دهه‌های اخیر برای تجزیه و تحلیل قواعد ذاتی نهادهای مختلف محیطی به کار گرفته‌اند. در این پژوهش، بررسی روابط بین تکامل خاک-زمین‌نما و سطوح ژئومرفیک مختلف و همچنین شاخص‌های تنوع خاک و روابط بین سطح و شاخص‌های تنوع در بخشی از شهرستان بم استان کرمان به عنوان نمونه‌ای از مناطق خشک کشور مورد مطالعه قرار گرفت. تنوع خاک برای سلسله مراتب ژئومرفیک (زمین‌نما، زمین‌ریخت، لیتولوژی و سطوح ژئومرفیک) و طبقه‌بندی خاک (رده تا فامیل خاک) با استفاده از شاخص‌های مناسب از جمله شاخص شانن و فراوانی محاسبه شد. نتایج نشان داد شاخص‌های تنوع از جمله شاخص شانن و شاخص اونیل در سلسله مراتب طبقه‌بندی از سطح رده به فامیل خاک افزایش می‌یابد. شاخص‌های تنوع و غنا با گذشت زمان از باهادای جدید به باهادای قدیمی افزایش یافته است. بنابراین سن سطوح ژئومرفیک بر تکامل خاک اثر داشته و باعث افزایش تنوع خاک در منطقه مورد مطالعه شده است. همچنین یک رابطه خطی مثبت بین شاخص‌های تنوع و مساحت سطح ژئومرفیک به‌دست آمد. با افزایش مساحت سطوح ژئومرفیک، میزان شاخص‌ها افزایش نشان داد. نتایج نشان داد که تمام فرآیندهایی که در تکامل زمین‌ریخت‌ها نقش دارند، به طور مستقیم یا غیرمستقیم در تکامل خاک‌های تشکیل شده بر روی این زمین‌ریخت‌ها نیز دخالت دارند. همچنین افزایش تنوع خاک و زمین‌نما در طول زمان فرضیه تکامل واگرایی خاک را تأیید