تدوین مؤلفههای شهر اسلامی مبتنی بر اسناد بالادستی؛ رویکردی تمدنی
نویسندگان
1 استاد دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران.
2 دانشجوی دکتری شهرسازی اسلامی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران.
3 دانشجوی دکتری شهرسازی اسلامی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران
doi
10.22070/nic.2024.18644.1293چکیده
جهانبینی جهانشمول اسلامی، انسان و زندگی او را در هیچ عرصهای فراموش نکرده و بر اساس اصول توحیدی، نیازهای واقعی او را در تمامی ابعاد مادی و معنوی در نظر گرفته است؛ از طرفی دیگر، شناخت مؤلفههای شهر اسلامی در اسناد بالادستی (گام دوم انقلاب، الگوی پایه اسلامی ایرانی پیشرفت، برنامه جامع سبک زندگی اسلامی- ایرانی) میتواند در تبیین جایگاه شهر اسلامی مؤثر باشد. روش پژوهش حاضر توصیفی- تحلیلی و رویکرد استدلال منطقی و همچنین جمعآوری اطلاعات با بهرهگیری از مطالعات کتابخانهای و اسنادی است. در این پژوهش، پژوهشگران به دنبال تدوین مؤلفههای شهر اسلامی از منظر اسناد بالادستی بودند. لذا با بررسی نظرات اندیشمندان و پژوهشگران، ابعاد و مؤلفههای شهر اسلامی بر اساس اصل توحید شناسایی و معرفی گردید. پس از مطالعه اسناد 3گانه، مؤلفههای مرتبط با شهر اسلامی شناسایی و تبیین گردید و در انتها نیز ازآنجاییکه اسناد بالادستی بهعنوان سند راهبردی شکلدهندهی اصول همهجانبه برای کشور میباشند، مؤلفههای شهر اسلامی در اسناد بالادستی با نظامهای سهگانه شهر اسلامی انطباق گردید. یافتههای این پژوهش نشان میدهد که با برقراری ارتباط بین مؤلفهها به سه اصل ترویج توحیدباوری در اخلاق و معنویت، ترویج توحیدباوری در مظاهر و نمودهای کارکردی و درنهایت ترویج توحیدباوری در مظاهر و نمودهای کالبدی دستیافته شد که منجر به ارائهی یک مدل مفهومی و اجرایی شهر اسلامی با توجه به اصل توحیدی و معرفی شاخص کلان پیادهسازی آن شده است.
