بررسی تطبیقی عوامل مؤثر بر کیفیت زندگی با توجه مقیاس شهرها مطالعه موردی: شهرهای تهران، قزوین و ضیاءآباد

نویسندگان

1 گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

2 گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

3 گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

doi
10.22059/jhgr.2023.354231.1008579
چکیده

کیفیت زندگی مفهومی چندبعدی است که به زمینه و شرایط زندگی مردم یک کشور یا منطقه تنیده است به همین علت تفاوت در ویژگی‌های شهرها می‌تواند موجب تفاوت در ادراک و مفهوم کیفیت زندگی شود. یکی از مهم‌ترین مفاهیمی که موجب تفاوت در ویژگی‌ها و خصوصیات شهرها می‌شود موضوع مقیاس و اندازه شهرها است. در سال‌های اخیر بسیار مشاهده‌شده است که سنجش کیفیت زندگی و انتخاب شاخص‌های کیفیت زندگی در شهرها بدون توجه به مقیاس و اندازه شهرها انجام‌شده است. با توجه به اهمیت مقیاس و اندازه شهرها در شهرسازی، هدف این پژوهش بررسی ارتباط میان مقیاس شهرها و تبیین و نحوه سنجش مفهوم کیفیت زندگی می‌باشد. جهت نیل به هدف پژوهش از روش تحلیلی رگرسیون گام‌به‌گام استفاده شد. پیرو همین امر شهرهای ضیاءآباد، قزوین و تهران با توجه به مقیاس و اندازه متفاوت آن‌ها به‌عنوان نمونه‌های مطالعاتی پژوهش انتخاب شدند. نتایج پژوهش حاکی از آن است که بسیاری از مظاهر و مناسبات شهری می‌تواند بر مفهوم کیفیت زندگی تأثیرگذار باشد که یکی از مهم‌ترین این مفاهیم موضوع مقیاس و اندازه شهرها می‌باشد. این مفهوم با تأثیرگذاری بر بسیاری از جنبه‌های شهری می‌تواند موجب تغییر در ویژگی‌ها و به‌طورکلی هویت شهرها شود. تغییر در مقیاس و اندازه شهرها می‌تواند منجر به تغییر در ادراک افراد از مفهوم کیفیت زندگی و تفاوت در شاخص‌های مؤثر بر کیفیت زندگی شود. درنهایت می‌توان بیان نمود که مقیاس و اندازه شهر با موضوع کیفیت زندگی و نحوه سنجش آن دارای رابطه تنگاتنگی می‌باشد و تغییر در آن می‌تواند موجب تغییر در شاخص‌های مؤثر بر کیفیت زندگی و به دنبال آن سنجش کیفیت زندگی در شهرها شود.