جمع‌آوری وشناسایی جدایه‌های ریزوبیوم بومی وارزیابی همزیستی آنان با لاین‌های پیشرفته شبدر ایرانی

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

2 گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 بخش تحقیقات بیولوژی خاک، مؤسسه تحقیقات خاک و آب، کرج، ایران

4 گروه زراعت واصلاح نباتات،دانشکده کشاورزی،دانشگاه آزاداسلامی، تبریز، ایران

5 گروه زراعت واصلاح نباتات،دانشکده کشاورزی،دانشگاه آزاداسلامی، تبریز، ایران

doi
چکیده

به منظور معرفی پتانسیل‌های ژنتیکی برتر گیاه – جدایه بومی (رقم اکولوژیک-ریزوبیوم بومی) در شبدر ایرانی، این تحقیقات از سال 90- 1381 به اجراء درآمدند. سال 81 13با جمع‌آوری توده‌های بومی از استان لرستان شروع و طی آزمایشات انجام شده تعداد 15 لاین امیدبخش انتخاب شدند. سال 89 13تعداد 15 جدایه ریزوبیوم بومی از سطح مزارع شبدر کاری استان جمع آوری و شناسایی شدند. سال 1389 آزمایش فاکتوریل گلخانه‌ای بر پایه طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار و 240 تیمار (15 لاین×16جدایه) در ایستگاه تحقیقات کشاورزی بروجرد اجرا شد. صفات شاخص همزیستی، وزن خشک ریشه و اندام های هوایی، نسبت ریشه به ساقه، ارتفاع ساقه، تعداد گرهک روی ریشه و درصد نیتروژن بافت گیاهی ارزیابی شدند. گروه بندی لاین­ها و جدایه­ها با استفاده از تجزیه کلاستر به روش وارد انجام شد. بر اساس نتایج حاصله اثر متقابل لاین × جدایه در مورد کلیه صفات مورد ارزیابی در سطح احتمال یک درصد معنی­دار بود.تجزیه تابع تشخیص گروه بندی­های انجام شده رامورد تأیید قرار داد.با استفاده از نتایج تجزیه کلاستر لاین شماره 13 با جدایه RTB2 به عنوان گروه و ترکیب برتر از نظر شاخص­های همزیستی وصفات مورد نظر انتخاب شدند.