برخی از عوامل محیطی مؤثر بر جمعیت قاببالان آبزی منطقه اردل (Coleoptera: Dytiscidae)
نویسندگان
1 گروه علوم جانوری، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
2 گروه علوم جانوری، دانشکده علوم پایه، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
doi
10.30473/eab.2025.73827.1988چکیده
هدف از این بررسی تأثیر برخی عوامل محیطی بر پراکنش قاببالان آبزی در شهرستان اردل، استان چهارمحال و بختیاری بود. بیش از 30000 گونه از حشرات آبزی ساکن آب شیرین وجود دارند. سوسکهای آبزی، معروف به قاببالان آبزی، یکی از معمولترین حشرات آبزی با بیش از 13000 گونه توصیف شدهاند در این مطالعه، نمونهبرداری به صورت فصلی با کمک تور نمونهبرداری مخصوص به مدت یک سال در 17 ایستگاه در منطقه اردل انجام شد و عوامل اکولوژیکی مانند دمای آب (WT)، میزان شوری (S)، اکسیژن محلول (DS) و pH آب اندازهگیری شد. دادهها با استفاده از رگرسیون خطی و همچنین با استفاده از روش تحلیل مطابقت متعارف (CCA) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد که نمونههای جمعآوریشده متعلق به 16 گونه، 12 جنس و پنج خانواده (Dytiscidae، Gyrinidae، Hydrophilidae، Dryopidae و Helophoridae ) هستند. خانواده Dytiscidae بیشترین تنوع گونهای و خانواده Helophoridae کمترین تنوع گونهای را دارند. دو گونه به نامهای Agabus bipustulatus و Laccobius bipunctatus فراوانترین نمونههای جمعآوریشده هستند. رگرسیون خطی و CCA دو پلات نشان داد که WT با ضریب همبستگی 1.846 بیشترین تأثیر را بر تعداد گونهها دارد. پس از آن DO با ضریب همبستگی 121/1، Sبا ضریب همبستگی 930/0 و pH با ضریب همبستگی 810/0 بیشترین تأثیر را دارند. نتایج این مطالعه نشان میدهد که عوامل اکولوژیکی مؤثر بر تعداد قاببالان آبزی منطقه عبارتند از WT > DO > S > pH.