فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

      مس یکی از عناصر ضروری و کم­مصرف برای گیاهان است و قابلیت دسترسی آن در خاک­های آهکی کم می­باشد. قابلیت دسترسی مس برای گیاهان به توزیع نسبی شکل­های مختلف شیمیایی آن در خاک بستگی دارد که البته تابعی از ویژگی­های خاک است. در این پژوهش گلخانه­ای، شکل­های مختلف مس کل خاک به روش عصاره­گیری دنباله­ای در 21 نمونه خاک سطحی استان آذربایجان شرقی با ویژگی­های فیزیکی و شیمیایی متنوع، جزئ بندی شد. بر طبق نتایج حاصله غلظت شکل­های مختلف مس به ترتیب مس باقی­مانده (Cu-Res) > مس پیوسته به اکسیدهای آهن بلوری (Cu-CFeOX) > مس پیوسته به اکسیدهای آهن بی­شکل (Cu-AFeOX) > مس پیوسته به مواد آلی (Cu-OM) > مس کربناتی (Cu-Car) > مس تبادلی (Cu-Ex) > مس پیوسته به اکسیدهای منگنز (Cu-MnOX) بود. مطالعات همبستگی نشان داد که ماده خشک بخش هوایی و ریشه ذرت، غلظت مس بخش هوایی ذرت و مقدار جذب مس بخش هوایی ذرت با هیچ­ کدام از شکل­های مس همبستگی معناداری نداشتند. شکل­های Cu-Car، Cu-MnOX، Cu-AFeOX، Cu-Res با غلظت مس بخش ریشه ذرت همبستگی مثبت و معناداری داشتند. همچنین، شکل باقی­مانده مس با غلظت و مقدار جذب مس توسط ریشه و بخش هوایی همبستگی معناداری داشت.