اثر برخی از جدایه های باکتریایی بر رشد ریشه و جذب عناصر غذایی درذرت(Zea mays L.)
نویسندگان
1 بیولوژی و بیوتکنولوژی خاک، گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
2 بیولوژی و بیوتکنولوژی خاک، گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
3 بیولوژی و بیوتکنولوژی خاک، گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
doi
چکیده
ریشهزایی گیاه میتواند ناشی از تلقیح میکروبی و اکسین میکروبی باشد. تولید اکسین توسط باکتریها با ایفای نقش در ریشهزایی گیاه به عنوان یکی از ویژگیهای تحریککننده رشد گیاه شناخته میشود. بر این اساس در قالب آزمایش فاکتوریل، توان تولید اکسین برخی از جدایههای باکتریایی (25 جدایه) در شرایط درونشیشهای مورد سنجش قرار گرفت. نتایج نشان داد که تولید اکسین جدایهها در شرایط درون شیشهای، در حضور و عدم حضور تریپتوفان (به عنوان پیش ماده تولید اکسین) در محیط NF، از 75/0 تا 28/2 میلیگرم بر لیتر متغیر بود. بالاترین میزان تولید اکسین متعلق به جدایه Az-3 بود و کمترین میزان در جدایه Az-48 دیده شد. همچنین به منظور بررسی اثربخشی این باکتریها در ریشهزایی و رشد عمومی گیاه ذرت در بستر شن استریل، آزمایشی در قالب طرح کاملاً تصادفی به اجرا درآمد. در طول آزمایش تمام عناصر غذایی مورد نیاز گیاه از طریق محلول غذایی هوگلند تأمین شد. نتایج آزمایش حاکی از آن بود که بیشترین حجم ریشه به مقدار 67/47 و 67/38 سانتیمتر مکعب در جدایههایAz-13وAz-73 به دست آمد، در حالی که بیشترین وزن خشک ریشه در جدایه Az-8 مشاهده شد. جدایه Az-48 بیشترین وزن خشک کل بوته را در بین جدایهها به خود اختصاص داد. آنالیز عناصر گیاهی در بافت خشک گیاه نشان داد که جدایه Az-48 با مقادیر 66/80، 85/10، 2/241 و 67/4 میلیگرم بر گلدان بهترتیب بیشترین مقادیر عناصر نیتروژن، فسفر، پتاسیم و آهن را جذب نمودهاست. نتایج این آزمایش نشان داد هرچند جدایه Az-48 دارای کمترین میزان تولید اکسین بود اما در بهبود رشد عمومی گیاه موثر واقع شدهاست که به نظر میرسد مکانیسمی بهغیر از تولید اکسین در این امر دخالت داشته باشد.