کاربرد روش سطح پاسخ در بهینه‌سازی شرایط استخراج رنگ از دانه آناتو به کمک امواج فراصوت

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد

2 اﺳﺘﺎد ﮔﺮوه ﻋﻠﻮم و ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻏﺬاﻳﻲ، داﻧﺸﻜﺪه ﻛﺸﺎورزی، داﻧﺸﮕﺎه فردوسی مشهد

3 اﺳﺘﺎد ﮔﺮوه ﻋﻠﻮم و ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻏﺬاﻳﻲ، داﻧﺸﻜﺪه ﻛﺸﺎورزی، داﻧﺸﮕﺎه فردوسی مشهد

4 استادیار گروه پژوهشی افزودنی‌های غذایی، پژوهشکده علوم و فناوری مواد غذایی جهاد دانشگاهی مشهد

doi
چکیده

چکیده رنگ آناتو از جمله قدیمی­ترین کاروتنوئیدهای طبیعی می­باشد که کاربردهای گسترده­ای در صنایع غذایی دارد. از نقطه نظر اقتصادی، رنگ آناتو دومین افزودنی رنگی طبیعی مورد استفاده در صنعت در دنیاست که پیش­بینی می شود روند تقاضا برای آن روز به روز افزایش یابد. استخراج رنگ از دانه آناتو عمدتا به روش­های متداول صورت گرفته و اطلاعات اندکی پیرامون استفاده از تکنیک­های نوین نظیر تکنولوژی فراصوت و متدولوژی سطح پاسخ در استحصال رنگ از دانه آناتو موجود است. هدف از این پژوهش، بهینه‌سازی فرایند استخراج رنگ آناتو با کمک امواج فراصوت و تعیین بهترین شرایط فرایند با کمک طرح مربع مرکزی و متدولوژی رویه‌ی سطح پاسخ بود. به منظور بررسی تأثیر دمای استخراج (80- 20 درجه سانتی­گراد)، زمان استخراج (10- 2 دقیقه)، نسبت دانه به حلال (20- 5 درصد) و نسبت چرخه کاری (8/0-2/0 ثانیه)، بر راندمان استخراج رنگ از دانه آناتو و بهینه سازی فرایند استخراج رنگ از طرح مرکب مرکزی استفاده شد. نتایج آنالیز واریانس نشان داد، فاکتور نسبت دانه به حلال (4X) و اثر مربعی آن (42X) دارای بیشترین تاثیر بر استخراج رنگ از دانه آناتو می باشد. شرایط بهینه به ­منظور حصول بیشینه­ی مقدار رنگ از دانه آناتو در فرآیند استخراج به کمک امواج فراصوت، شامل دمای 7/72 درجه­ی سانتی­گراد، زمان 25/7 دقیقه، نسبت دانه به حلال 14 درصد و زمان کاری 8/0 ثانیه، تعیین گردید که در این شرایط میزان جذب، 865/0 و راندمان استخراج رنگ 35/6 درصد دانه آناتو بود.