فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

جنگ طی چند دهه گذشته به‌طور چشمگیری تغییر کرده و از تهدیدات فیزیکی جنگ‌های متعارف فاصله گرفته است. جنگ اکنون به سمت تهدیدات اجتماعی و ایدئولوژیک ناشی از گسترش رسانه‌های جمعی و پیشرفت‌های فناوری حرکت می‌کند. ظهور این نوع جدید جنگ با هر چیزی که قبلاً دیده بودیم متفاوت است و دسترسی و سطح تأثیری که دارد آن را بسیار خطرناک‌تر از پیشینیان خود می‌کند. ما این راه جدید جنگ را جنگ شناختی نام‌گذاری کرده‌ایم؛ بنابراین شناخت مفهوم و ماهیت جنگ شناختی و تفاوت آن با سایر جنگ‌های غیر جنبشی به‌منظور مقابله با تهدیدات آینده و کاهش میزان آسیب‌پذیری ضرورت دارد. ازاین‌رو در این پژوهش تلاش نمودیم با بهره‌گیری از روش توصیفی- تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و پویش‌های اینترنتی به این پرسش پاسخ دهیم که مفهوم و ماهیت جنگ شناختی چیست و چه تفاوتی با سایر جنگ‌های غیرجنبشی دارد؟ در پاسخ به سؤال پژوهش، این فرضیه مطرح است که جنگ شناختی درواقع نبرد برای کنترل ذهن جمعیت یک کشور و تغییر ادراکات و باورهای اساسی یک ملت است. جنگ شناختی نه‌تنها بر آنچه افراد موردنظر فکر می‌کنند، بلکه بر نحوه تفکر آن‌ها و درنهایت بر نحوه عمل آن‌ها نیز تأثیر می‌گذارد و به دنبال این است که دشمنان خود را از درون نابود کنند. همچنین اگرچه شباهت‌های مختلفی بین جنگ شناختی با سایر مصادیق جنگ غیرجنبشی نظیر جنگ روانی، جنگ سایبری، جنگ اطلاعاتی و جنگ الکترونیک وجود دارد اما درنهایت در اجرا و هدف خود منحصربه‌فرد است.