اثرات ضد التهابی نانوذرات اکسید ایتریوم بر فیبروز کبدی در موش صحرایی

نویسندگان

1 گروه زیست‌شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه ‏آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 گروه زیست‌شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه ‏آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 گروه علوم جانوری، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه ‏خوارزمی، تهران، ایران

4 گروه علوم جانوری، دانشکده علوم پایه، دانشگاه ‏آزاد اسلامی واحد قم، قم، ایران

doi
10.30473/eab.2023.68887.1922
چکیده

از آنجایی که امروزه به کمک نانوپزشکی درونی سازی، نفوذ و تحویل دارو تسهیل شده است به همین سبب استفاده از نانوتکنولوژی در ‏دارورسانی هدفمند جهت بهبود فیبروز کبدی گزینه مناسبی به نظر می‌رسد. موش‌های نر نژاد ویستار با وزن 200 تا 250 گرم به‌طور تصادفی ‏به 5 گروه 8 تایی تقسیم شدند: کنترل (موش سالم)، شم (موش سالم + ‏K3PO4‎‏)، ‏CCL4‎‏ (موش‌های مدل فیبروز کبدی)، ‏Y2O3 30‎‏ (موش ‏سالم+ 30 میلی گرم/کیلوگرمY2O3‎‏) و ‏CCL4+ Y2O3 30‎‏ (موش فیبروتیک + 30 میلی گرم‎/‎‏ کیلوگرمY2O3‎‏). پس از القا فیبروز کبدی ‏توسط ‏CCL4‎، موش‌ها ‏Y2O3‎‏ را یک بار در روز به مدت چهار هفته دریافت کردند. در پایان موش‌ها بیهوش شدند و خون‌گیری از قلب ‏انجام شد. بخشی از نمونه‌های کبد در فرمالین %10 و بخشی دیگر در دمای 80- درجه سانتی‌گراد نگهداری شد. در نهایت، نشانگرهای ‏استرس اکسیداتیو (‏CAT، ‏GPX، ‏SOD‏ و ‏MDA‏) و سطوح آنزیم‌های کبدی (‏AST، ‏ALT، ‏ALP‏ و ‏GGT‏) با استفاده از روش‌ الایزا ‏اندازه‌گیری شدند. همچنین بیان ژن‌های ‏TGF-β‏ و ‏α-SMA‏ در کبد نیز توسط روش ‏Real Time RT-PCR‏ بررسی گردید. استعمال دوز ‏‏30‏‎ ‎میلی گرم/کیلو گرم از ‏NPs‏ ‏Y2O3‎‏ اثر مطلوبی بر تنظیم سطوح ‏CAT، ‏SOD، ‏GPX، ‏TGF-β‏ و ‏α-SMA، و همچنین ‏MDA،AST ‎، ‏ALT،ALP‏ و ‏GGT‏ در موش‌های فیبروزی نداشت. اما بهبودی قابل توجهی در جهت کاهش التهاب در بافت کبد موش‌های گروهCCL4+ ‎Y2O3 30‎‏ مشاهده شد. دوز 30 میلی گرم/ کیلوگرم نانوذره ‏Y2O3‎‏ تاثیر مطلوبی بر شاخص‌های آنتی اکسیدانی و بیوشیمایی کبد در جهت ‏کاهش فیبروز کبدی نداشت. اما اثرات مطلوبی از آن در بافت کبد فیبروزی موش‌های تحت درمان با ‏Y2O3 30‎‏ به ویژه کاهش التهاب ‏مشاهده شد.‏